ധാക്ക: ബംഗ്ലാദേശും ചൈനയും തങ്ങളുടെ ബന്ധത്തിനായി ഒരു പുതിയ സ്ഥാപന ചട്ടക്കൂട് സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലേക്ക് നീങ്ങുന്നു. പരമ്പരാഗത നയതന്ത്രം, വ്യാപാരം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയ്‌ക്ക് പുറമെ ഭരണം, പ്രതിരോധം, രാഷ്‌ട്രീയ പാർട്ടികൾ തമ്മിലുള്ള കൈമാറ്റം, തന്ത്രപരമായ ഏകോപനം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലേക്ക് ഇരു രാജ്യങ്ങളും സഹകരണം വ്യാപിപ്പിക്കുകയാണ്.
ഈ ഉയർന്നുവരുന്ന ചട്ടക്കൂടിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദു, രണ്ട് രാജ്യങ്ങളുടെയും വിദേശകാര്യ, പ്രതിരോധ വകുപ്പുകളെ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്ന ഒരു നിർദ്ദിഷ്ട ടു-പ്ലസ്-ടു സംഭാഷണമാണ്. ഇത് ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സഹകരണം ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കും. ജൂണിൽ ബംഗ്ലാദേശ് പ്രധാനമന്ത്രി താരിഖ് റഹ്മാൻ ചൈന സന്ദർശിച്ച വേളയിൽ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഈ ക്രമീകരണം തത്വത്തിൽ അംഗീകരിച്ചിരുന്നുവെന്നും ഇപ്പോൾ അത് നടപ്പിലാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണെന്നും നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് ന്യൂസ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ഇത് പ്രധാനമാണ്, കാരണം ഇത് ധാക്കയ്‌ക്കും ബീജിംഗിനും നയതന്ത്ര, സുരക്ഷാ വിഷയങ്ങൾ പ്രത്യേക ഉദ്യോഗസ്ഥ പ്രക്രിയകളിലൂടെയല്ല, മറിച്ച് ഒരുമിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യാൻ ഒരു പതിവ് ചാനൽ നൽകും. ഇത് ഇന്ത്യയ്‌ക്കും പ്രധാനമാണ്. ധാക്കയിലെ ബീജിംഗിന്റെ സ്വാധീനം ദൽഹിക്ക് നിരവധി ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുമെന്ന് വിദഗ്‌ദ്ധർ വിശ്വസിക്കുന്നു.
താരിഖിന്റെ ചൈന സന്ദർശനത്തിൽ ധാരണയിലെത്തി
താരിഖ് റഹ്മാന്റെ ജൂൺ 22 മുതൽ 26 വരെ നടന്ന സന്ദർശനത്തിന് ശേഷം പുറത്തിറക്കിയ സംയുക്ത പ്രസ്താവനയിൽ, നയതന്ത്രവും പ്രതിരോധവും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു “2+2” സംവിധാനം ഇരുപക്ഷവും പരിഗണിക്കുമെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചു. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും മന്ത്രിമാർ തമ്മിലുള്ള തന്ത്രപരമായ സംഭാഷണത്തിനുള്ള ഒരു സംവിധാനം സ്ഥാപിക്കാനും ഇരുപക്ഷവും സമ്മതിച്ചു. ഈ സംവിധാനം ഇതുവരെ ഔദ്യോഗികമായി ആരംഭിച്ചിട്ടില്ല. എന്നിരുന്നാലും, ഒരുക്കങ്ങൾ ഒരു ഔപചാരിക നയതന്ത്ര പ്രഖ്യാപനത്തിനപ്പുറം പുരോഗമിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഈ പ്രക്രിയയിൽ ഉൾപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറയുന്നു. ഈ സംവിധാനത്തിനായുള്ള സ്ഥാപനപരമായ ചട്ടക്കൂട് വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രാഥമിക ചർച്ചകൾക്കായി ബംഗ്ലാദേശ് പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസിലെ രണ്ട് ഡയറക്ടർ തല ഉദ്യോഗസ്ഥർ ഇതിനകം ബീജിംഗ് സന്ദർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
നിർദ്ദിഷ്ട “2+2” മറ്റൊരു നയതന്ത്ര കൂടിക്കാഴ്ചയായി മാത്രമല്ല കാണപ്പെടുന്നത്; ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും രാഷ്‌ട്രീയ, ഭരണ, വിദേശനയ, പ്രതിരോധ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കിടയിൽ പതിവ് ചാനലുകൾ സ്ഥാപിക്കാനുള്ള വിശാലമായ ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഇതിനെ കാണുന്നത്. ചൈനയുമായുള്ള സഹകരണം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ഭരണ പരിചയത്തിലെ കൈമാറ്റം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ബംഗ്ലാദേശ്-ചൈന സമഗ്ര തന്ത്രപരമായ സഹകരണ പങ്കാളിത്തം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ബംഗ്ലാദേശ് ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ട്.
