ഏതു കാര്യത്തേയും പഠിക്കണമെങ്കില്‍, അപഗ്രഥിക്കണമെങ്കില്‍, ശരിയായ നിഗമന (അറിവില്‍)ത്തില്‍ എത്തണമെങ്കില്‍ അതാതിനു യോജിച്ചതും അതേ സമയം അനുഭവത്തിനും യുക്തിക്കും നിരക്കുന്നതുമായ ഒരു സമീപനരീതി (methodology) ആവശ്യമാണ്. വിവിധതരത്തിലുള്ള...

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം എന്ന ഈ പരമ്പര ഭാരതീയമായ ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ ചരിത്രപശ്ചാത്തലം,ഉത്ഭവവികാസപരിണാമങ്ങള്‍, അവയുടെ ഓരോന്നിന്റെയും ഏകദേശരൂപം, ഓരോന്നിന്റെയും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം ആയുള്ള ആശയാടിത്തറകള്‍, അവയ്ക്കനുസൃതങ്ങളായ വ്യത്യസ്തചര്യാക്രമങ്ങള്‍, അവയെ എല്ലാം...

ഈ അടിസ്ഥാനനിലപാടില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് യോഗവാസിഷ്ഠകാരന്‍ സൃഷ്ടിപ്രക്രിയ, കര്‍മ്മം, മനസ്സ്, വാസനാ, ജീവന്‍, ചിത്തം, ബുദ്ധി, മായാ, കര്‍തൃത്വം, ഭോക്താവ്, സ്പന്ദശക്തി, പൗരുഷം (free will), പ്രാണസംയമനം, കുണ്ഡലിനീശക്തി...

ശാങ്കരവേദാന്തം, ബൗദ്ധവിജ്ഞാനവാദം എന്നിവയോടു സാദൃശ്യമുള്ള ഒരു തത്വചിന്തയാണ് യോഗവാസിഷ്ഠത്തില്‍ കാണുന്നത്. ബൗദ്ധആശയവാദത്തെ വൈദികമാതൃയിലുള്‍പ്പെടുത്താനുള്ള പ്രവണത ഇതിലും കാണാം.

ഇതിനു സദൃശമായ യുക്തിപ്രക്രിയ തന്നെയാണ് ഇതരദര്‍ശനങ്ങളിലും പൂര്‍വപക്ഷനിരാകരണത്തിനും സിദ്ധാന്തസ്ഥാപനത്തിനും വേണ്ടി പ്രയോഗിക്കുന്നത്. നാഗാര്‍ജുനന്റെ മാധ്യമികകാരിക, ലങ്കാവതാരസൂത്രം മുതലായവയിലെ ചില പ്രയോഗങ്ങള്‍ അക്ഷപാദന്റെ ന്യായസൂത്രത്തില്‍ കാണാം. അതിനാല്‍ ന്യായസൂത്രം...

ആത്രേയഗൗതമന്‍, ഭിക്ഷു ആത്രേയന്‍ എന്നിവര്‍ അക്കൂട്ടത്തില്‍ പെടുന്നു. ഇവരില്‍ ഭരദ്വാജന്‍ എല്ലാവരുടെയും സമ്മതത്തോടെ ഇന്ദ്രസമീപം ചെന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്‍ രോഗഹേതു (cause), രോഗലിംഗം(ലക്ഷണം,symptom), ഔഷധം (mediine)...

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 230

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 229

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 228

ചികിത്സാസൗകര്യത്തിനായി രോഗലക്ഷണങ്ങളെ എല്ലാം മൂന്നുകൂട്ടങ്ങളായി പട്ടിക തിരിച്ച് അവയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന മൂന്നു പ്രതീകകല്‍പനകള്‍ മാത്രമാണോ ഈ വാതപിത്തകഫത്രയം അതോ യഥാര്‍ത്ഥഭൗതികവസ്തുക്കള്‍ തന്നെയോ എന്ന വിഷയവും ദാസ്ഗുപ്ത ചര്‍ച്ച...

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 223

പതഞ്ജലിയുടെ യോഗസൂത്രത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാനഭാഷ്യം വ്യാസഭാഷ്യം ആണ്. അതില്‍ ആ ഭാഷ്യകാരന്‍ സാംഖ്യന്റെ ഈ സൂക്ഷ്മശരീരകല്‍പനയെ വിമര്‍ശിക്കുന്നതു (ഘടപ്രാസാദപ്രദീപകല്‍പം സങ്കോചവികാസി ചിത്തം ശരീരപരിമാണാകാരമാത്രം ഇത്യപരേ പ്രതിപന്നാഃ വ്യാസഭാഷ്യം,...

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 220

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 218

പുരുഷന്റെ ശുക്ലവും സ്ത്രീയുടെ രക്തവും ഗര്‍ഭപാത്രത്തില്‍ വെച്ച് ചേര്‍ന്നു ഭ്രൂണമായി പരിണമിക്കുന്നതു മുതല്‍ക്കാണല്ലോ. ഈ പ്രക്രിയയുടെവിവിധവശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ആയുര്‍വേദവും ഇതരഹിന്ദുദര്‍ശനങ്ങളും സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്ന നിലപാടുകളെ ദാസ്ഗുപ്ത ചര്‍ച്ച ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഗര്‍ഭം...

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 216

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 215

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 214

തസ്മിന്‍ യദ്യക്ഷംആത്മന്വാദ് തദ്വൈ ബ്രഹ്മവിദോ വിദുഃ). ഈ പദങ്ങളും ആശയവും പില്‍ക്കാലസംസ്‌കൃതസാഹിത്യത്തില്‍ ഹൃദയവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി ധാരാളം കാണാം. പില്‍ക്കാലസാംഖ്യത്തില്‍ വിശദമാക്കുന്ന ത്രിഗുണസിദ്ധാന്തത്തിന്റെ ആദ്യസൂചനയായി അതിലെ ഗുണകല്പനയെ കാണാം.

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 212

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 211

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 209

ആപ്തന്‍ (വിശ്വാസയോഗ്യന്‍) അരുളിയതുകൊണ്ടാണ് വേദത്തിനു പ്രാമാണ്യം കൈവന്നത് എന്നു ജയന്തഭട്ടന്‍ തന്റെ ന്യായമഞ്ജരിയില്‍ വാദിക്കുന്നു. തന്റെ വാദത്തെ സാധൂകരിക്കാന്‍ ഉദാഹരണമായി ആയുര്‍വേദത്തിന്റെ ആധികാരികതയെ അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.

ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ തത്വശാസ്ത്രം 207

സത്യത്തില്‍ സൃഷ്ടി മായ ആയതിനാല്‍ അതിന്റെ സ്രഷ്ടാവായ ഈശ്വരനും മായ തന്നെ. ബ്രഹ്മം അഥവാ ആത്മാവ് പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉപാദാനകാരണ (material cause) വും നിമിത്തകാരണ (efficient cause)...

ദാസ്ഗുപ്ത ശാങ്കരവേദാന്തത്തിന്റെ വിവിധവശങ്ങളെക്കുറിച്ചും വിവരിക്കുന്നുണ്ട്.  മനസ്സിന്റെ എല്ലാതരം കല്‍പനകള്‍ക്കുമതീതമായ ഒരു വ്യവസ്ഥയുടെ ഫലവും പ്രാണികളുടെ ദേശ, കാല, കാര്യകാരണബദ്ധവും ആയ കര്‍മ്മഫലങ്ങളെ ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്നതും പലതരം വിഷയങ്ങളും അവയെ...

ആചാര്യസ്വാമികളുടെ തുടക്കകല്‍പന ഇപ്രകാരമാണ് കാരണം എന്തായാലും നമ്മുടെ എല്ലാ അനുഭവങ്ങളും ആരംഭിക്കുന്നതും ചലിക്കുന്നതും ഒരു പിശകില്‍ നിന്നാണ്, ഒരു പിഴവില്‍ നിന്നാണ്, ഒരു പ്രമാദത്തില്‍ നിന്നാണ്. എന്താണത്?...

ശങ്കരാചാര്യരുടെ തന്നെ അഭിപ്രായത്തില്‍, ഒന്നാമധ്യായത്തിലെ ആദ്യത്തെ നാലു സൂത്രങ്ങളും രണ്ടാമധ്യായത്തിലെ ആദ്യത്തെ രണ്ടു പാദങ്ങളുമൊഴിച്ചാല്‍ ബാക്കി സൂത്രങ്ങളെല്ലാം ഉപനിഷദ്വാക്യങ്ങലുടെ വ്യാഖ്യാനങ്ങളാണ്. അദ്വൈതവേദാന്തമതത്തെ വിശദീകരിക്കുവാന്‍ ശങ്കരാചാര്യര്‍ സ്വീകരിച്ച പദ്ധതി, എല്ലാ...

ആചാര്യരുടെ ബ്രഹ്മസൂത്രഭാഷ്യം പഠിക്കുമ്പോള്‍, സാംഖ്യന്റെ പ്രകൃതി എന്ന സത്തയില്‍ അധിഷ്ഠിതമായ പ്രപഞ്ചശാസ്ത്ര (രീാെീഹീഴ്യ) ത്തെ ഭാഗികമായി ഉപനിഷത്തുകള്‍ അംഗീകരിക്കുന്നു എന്ന തരത്തിലുള്ള ഏതോ ദ്വൈതവാദികളുടെ വ്യാഖ്യാനങ്ങളെ മുന്നില്‍...

അതായത് യുക്തിബദ്ധവും മനഃശാസ്ത്രപരവും ആയ വിശകലനങ്ങളിലൂടെ തന്റേതായ ഒരു സിദ്ധാന്തത്തെ രൂപപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടായിരുന്നില്ല ശങ്കരന്റെ തുടക്കം. വ്യത്യസ്ത ഉപനിഷത്തുകളുടെ താരതമ്യം, ഉപനിഷദ്‌വാക്യങ്ങളുടെ ഉള്ളടക്കത്തെ ഉദ്ധരിക്കല്‍ എന്നിവയിലൂടെ, തന്റെ ദൃഷ്ടിയില്‍,...