മസ്‌ക്കറ്റ് : ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴി കപ്പലുകൾ കടത്തിവിടുന്നതിനുള്ള കരാറിൽ ഇറാനും ഒമാനും ധാരണയിലെത്തി. എന്നാൽ വീണ്ടും തുറക്കുന്നത് ചില കക്ഷികളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുമെന്ന് ടെഹ്‌റാൻ ആവർത്തിച്ചു പറഞ്ഞു. തന്ത്രപ്രധാനമായ ജലപാത എല്ലാ വ്യാപാര കപ്പലുകൾക്കും തുറന്നിരിക്കണമെന്ന് വാദിക്കുന്ന അമേരിക്കയെ പരോക്ഷമായി പരാമർശിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു ടെഹ്റാന്റെ പ്രസ്താവന.
ഫെബ്രുവരി 28 ന് മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ സംഘർഷം ആരംഭിച്ചതുമുതൽ ഹോർമുസ് ഇറാന്റെ യഥാർത്ഥ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. എന്നാൽ ഒമാനുമായി ഒരു കരട് കരാർ ഒപ്പിടാൻ തയ്യാറാണെന്ന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് എസ്മായിൽ ബഗായ് പറഞ്ഞു.
“ഇരുപക്ഷവും വിഭാവനം ചെയ്ത റൂട്ടിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ കോർഡിനേറ്റുകളെ കുറിച്ച് ധാരണയിലെത്തിയിട്ടുണ്ട്, ചില മൂന്നാം കക്ഷികൾ ഈ പ്രക്രിയയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നില്ലെങ്കിൽ, പ്രധാന പരിഗണനകളും കരാറിലെ പോയിന്റുകളും അടങ്ങിയ ഇരു രാജ്യങ്ങളുടെയും സംയുക്ത പ്രസ്താവന അന്തിമ അവലോകനത്തിലും കരട് തയ്യാറാക്കലിലും ആണ്,”- ബാഗായിയെ ഉദ്ധരിച്ച് എഎഫ്‌പി പറഞ്ഞു.
കൂടാതെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിനെ അരക്ഷിതമാക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ ഇപ്പോഴും അമേരിക്കയുടെ ഭാഗത്തുനിന്ന് നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് നാവിക ഉപരോധവും ഇറാനും അതിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കുമെതിരായ മറ്റ് ആക്രമണാത്മകവും ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നതുമായ നടപടികളാണിതെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഹോർമുസിന്റെ പ്രാധാന്യം
ആഗോള ക്രൂഡിന്റെ അഞ്ചിലൊന്ന് ഭാഗം ഹോർമുസ് വഴിയാണ് കടന്നുപോകുന്നത് ഇത് ആഗോള വിതരണ ശൃംഖലയുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നതിന് വളരെ പ്രധാനമാണ്. എന്നാൽ അഞ്ച് മാസം മുമ്പ് ഇറാൻ നടപടികൾ കർക്കശമായി ആരംഭിച്ചതിനുശേഷം ആഗോള ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില സ്ഥിരമായി വർദ്ധിച്ചു. ഇത് സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കാൻ യുഎസിന് മേലുള്ള സമ്മർദ്ദം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയാണ്.
ഹോർമുസ് കരാറിലൂടെ സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കാൻ കഴിയുമോ ?
ഒമാനുമായുള്ള കരട് കരാറിന് ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവിന്റെ അനുമതി ഇനിയും ആവശ്യമാണെന്ന് പ്രാദേശിക ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും ഹോർമുസിനെച്ചൊല്ലിയുള്ള തർക്കത്തിന് താൽക്കാലിക പരിഹാരമായാണ് അവർ കരാറിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. കൂടാതെ ജൂണിൽ അമേരിക്കയും ഇറാനും ഒപ്പുവച്ച കരാറുമായി ഈ കരാർ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്നും ഇരു രാജ്യങ്ങളും പരസ്പരം വീണ്ടും ആക്രമണം നടത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് പിന്നീട് അത് തകർന്നുവെന്നും ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും ടെഹ്റാന്റെ ആണവ പദ്ധതിയെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിക്കുന്നതിന് യുഎസിനും ഇറാനും വഴിയൊരുക്കാൻ ഈ കരാർ സഹായിക്കുമെന്നും അവർ വാദിക്കുന്നു.
കരാറിലെ നിബന്ധനകൾ
ഇറാന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള ഒരു വഴിയിലൂടെ കപ്പലുകൾ പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാനും ഒമാൻ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഒരു വഴിയിലൂടെ പുറത്തുകടക്കാനും സാധ്യതയുള്ള കരാറാണിതെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ പുതിയ കരാറിൽ സുരക്ഷ നൽകുന്നതിനും സമുദ്ര പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും സേവന ഫീസ് ഈടാക്കുമെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞു. എന്നാൽ ഇറാൻ ഫീസ് ഈടാക്കുന്നത് കരാറിന് വിരുദ്ധമാണെന്നും എല്ലാ കപ്പലുകൾക്കും ഹോർമുസ് സൗജന്യമായി തുടരണമെന്നുമാണ് യുഎസ് വാദിക്കുന്നത്.
ജന്മഭൂമി ഓണ്‍ലൈന്‍