കാട് വെറുമൊരു മരക്കൂട്ടമല്ല, അത് ചരിത്രത്തിന്റെയും പുരാണത്തിന്റെയും പോരാട്ടത്തിന്റെയും പച്ചപ്പിന്റെയും മഹാസംഗമമാണ്. ആധുനികതയുടെ ശീതീകരിച്ച മണിമാളികകളില്‍ പട്ടുനൂല്‍ മെത്തകളില്‍ അന്തിയുറങ്ങുന്ന മനുഷ്യന്‍ ഒന്ന് തിരിഞ്ഞു നോക്കണം. നമ്മുടെ അപ്പനപ്പൂപ്പന്മാര്‍ കാറ്റടിമരങ്ങളില്‍ കെട്ടിയ ഏറുമാടങ്ങളില്‍ വന്യതയെ പ്രണയിച്ച് കഴിഞ്ഞവരായിരുന്നു. കാട്ടുചോലകളില്‍ മുങ്ങിക്കുളിച്ച്, മുളങ്കാടുകളുടെ സംഗീതത്തിനൊപ്പം കാട്ടാനകളുടെ ആക്രോശങ്ങളെയും താളമായി സ്വീകരിച്ച ആ പഴയ തലമുറയുടെ കരുത്താണ് നമ്മെ ഇവിടം വരെ എത്തിച്ചത്.
ഇതിഹാസവും ആത്മാവും
വനമില്ലാതെ ഭാരതീയ ചിന്തകളില്ല. മാനിഷാദ പാടിയ വാല്‍മീകി കാടിന്റെ നോവിനെ കാവ്യമാക്കിയപ്പോള്‍, മലഞ്ചൂരല്‍ മലയിറങ്ങിയെത്തിയ കുറത്തിയും വയനാടന്‍ മലനിരകളിലെ കരിഞ്ചാത്തനും കാടിന്റെ ആത്മീയ ഗാഥകളായി. ഗരുഡപ്പച്ചയും മൃതസഞ്ജീവനിയുമൊക്കെ കാട് കരുതിവെച്ച വിസ്മയങ്ങളാണ്. കാടിനെ അറിഞ്ഞവര്‍ക്ക് അത് അമ്മയായിരുന്നു; എന്നാല്‍ കാടിനെ ഭോഗിക്കാനുള്ളതാണെന്ന് കരുതിയവര്‍ക്ക് അത് വെറുമൊരു ചരക്ക് മാത്രമായി.
സംരക്ഷകരും ശിക്ഷകരും
കാടിനെ സ്‌നേഹിച്ച സുഗതകുമാരി ടീച്ചറുടെ കവിതകളിലെ വിലാപവും, പരിസ്ഥിതിയുടെ കാവലാളായ മാധവ് ഗാഡ്ഗില്‍ നല്‍കിയ മുന്നറിയിപ്പുകളും നാം വേണ്ടവിധം കേട്ടില്ല. പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ കണ്ണുനീര്‍ ഗാഡ്ഗില്‍ റിപ്പോര്‍ട്ടിലുണ്ടായിരുന്നു. മറുവശത്ത്, വീരപ്പനെപ്പോലുള്ള കാട്ടുകള്ളന്മാര്‍ കാടിന്റെ സമ്പത്തിനെ കൊള്ളയടിച്ച കറുത്ത ചരിത്രവും നമുക്ക് മുന്നിലുണ്ട്. കാടിന്റെ വന്യതയെ ഭയപ്പെടുത്തി വരുതിയിലാക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചവര്‍ കാടിന് ശാപമായി മാറി. ‘കാട് വീടാകുമ്പോള്‍ ആശാരി പുറത്ത്’ എന്ന പഴഞ്ചൊല്ല് പോലെ, പ്രകൃതി അതിന്റെ തനിമ നിലനിര്‍ത്തുമ്പോള്‍ അവിടെ കൃത്രിമമായ കടന്നുകയറ്റങ്ങള്‍ക്ക് പ്രസക്തിയില്ല.
വനരോദനമാകാത്ത കരുതലുകള്‍
ഇന്ന് നാം നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി നമ്മുടെ ചുറ്റുമുള്ള കാവുകളുടെ നാശമാണ്. ഓരോ കാവും ഓരോ കൊച്ചു വനമാണ്, ഓരോ ആവാസവ്യവസ്ഥയാണ്. കാവുകള്‍ നശിക്കുമ്പോള്‍ അറ്റുപോകുന്നത് ഒരു സംസ്‌കാരത്തിന്റെ കണ്ണികളാണ്. കാടിന്റെ മക്കളുടെ വിലാപം വെറുമൊരു ‘വനരോദനമായി’ അവശേഷിക്കരുത്. ഈ വനദിനത്തിന്റെ പ്രമേയം ‘വനങ്ങളും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകളും’ എന്നാകുമ്പോള്‍, നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് കാട് നല്‍കുന്ന ശുദ്ധവായുവും ജലവുമാണ് ഏറ്റവും വലിയ ആസ്തിയെന്നാണ്.
കടമ്മനിട്ടയുടെ വരികള്‍ നാം വീണ്ടും ഓര്‍മ്മിക്കണം:
‘നിങ്ങളോര്‍ക്കുക
നിങ്ങളെങ്ങനെ നിങ്ങളായെന്ന്’
കാടിന്റെ മണമുള്ള, മണ്ണറിവുള്ള ഒരു തലമുറയുടെ പിന്മുറക്കാരാണ് നാം. ആ പൈതൃകം കാത്തുസൂക്ഷിക്കാന്‍ നമുക്ക് ബാധ്യതയുണ്ട്. വനപാതകള്‍ ഇല്ലാതായാല്‍ മനുഷ്യന്റെ നിലനില്‍പ്പിന്റെ പാതകളും അടഞ്ഞുപോ
കും. കാടിനെ നമുക്ക് തിരിച്ചുപിടിക്കാം, അത് നമ്മുടെ വീടുകളെയും ആത്മാവിനെയും സംരക്ഷിക്കാനാണ്.
ജന്മഭൂമി ഓണ്‍ലൈന്‍