628. സംഗീതയോഗിനീഃ – സംഗീതവുമായി യോഗം പ്രാപിച്ചവള്. സംഗീതം രൂപമായവള്. സംഗീതത്തെ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവള്. ലളിതോപാഖ്യാനത്തില് ലളിതാദേവിയുടെ മന്ത്രിമാരില് പ്രധാനിയായ ശ്യാമളാദേവിയെ പതിനാറുനാമങ്ങള്കൊണ്ടു സ്തുതിക്കുന്നുണ്ട്. ആ നാമങ്ങളില് ആദ്യത്തേത് ‘സംഗീതയോഗിനീ’ എന്നാണ്. എല്ലാ സുകുമാരകലകള്ക്കും അധീശ്വരിയായ ദേവിയുടെ ശക്തിസൈന്യത്തിലെ അംഗങ്ങള് വീണാപാണികളാണ്.
അവരുടെ വാഹനങ്ങള് മയില്, അരയന്നം, നകുലം, കുയില്, പല്ലക്ക് തുടങ്ങിയവയാണ്. ദേവിയുടെ തേരിന്റെ പേര് ഗേയചക്രം എന്നാണ്. തേരു ചലിക്കുമ്പോള് അതിന്റെ ചക്രങ്ങളില്നിന്നു സംഗീതം പുറപ്പെടും. എല്ലാ സുന്ദരവസ്തുക്കളുടെയും സൗന്ദര്യസാരം ഏകീഭവിച്ചതാണ് ദേവിയുടെ രൂപം. ആദ്യന്തം മധുരമായ സംഗീതംപോലെ സുന്ദരമാണ്. ശ്യാമളാദേവിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവ എല്ലാം. സംഗീതയോഗിനി എന്ന നാമം ദേവിക്ക് ഏറ്റവും ഉചിതമാണ്.
629. ശ്യാമാഃ – ശ്യാമ വര്ണ്ണമുള്ളവള്. ഇരുണ്ട പച്ചനിറമാണ് ശ്യാമം. ശ്രീകൃഷ്ണനും ശ്യാമവര്ണ്ണനാണല്ലോ. പതിനാറു വയസ്സുള്ള കന്യക എന്നും ശ്യാമാ എന്ന പദത്തിന് അര്ത്ഥമുണ്ട്. ഇവിടെ ശ്യാമവര്ണ്ണയായി സ്തുതിക്കുന്ന വ്യാഖ്യാനം മെച്ചം. ശ്യാമാ എന്ന പദം രാധാദേവിയെ കുറിക്കാന് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. അതും സ്വീകരിക്കാം.
630. ശ്യാമളാഃ – ശ്യാമ വര്ണ്ണമുള്ളവള് എന്നുതന്നെ അര്ത്ഥം. ലളിതാദേവിയുടെ മന്ത്രിമാരില് മുഖ്യയായ സംഗീതയോഗിനിക്ക് ശ്യാമളാ എന്നപേരിലാണു പ്രസിദ്ധി. കാളിദാസന്റെ പ്രസിദ്ധമായ ശ്യാമളാദണ്ഡകം ഓര്ക്കുക.
631. മന്ത്രിനായികാഃ – മന്ത്രിമാരെ നയിക്കുന്നവള്. ലളിതാദേവിയുടെ ശക്തിസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണാധികാരം ശ്യമളാദേവിക്കാണ് മന്ത്രിമാര് പലരുണ്ടെങ്കില് ഏതു കാര്യത്തിലും അവസാന തീരുമാനം ശ്യാമളാദേവിക്കാകയാല് മന്ത്രിസായികാ എന്നു പേര്.
… തുടരും
ഡോ. ബി.സി. ബാലകൃഷ്ണന്
