തൊടുപുഴ: ഒന്നര പതിറ്റാണ്ടു മുന്പ് വനിതകള്ക്കു വേണ്ടി ശബ്ദമുയര്ത്തിയ സാമൂഹ്യ പ്രവര്ത്തക സാവിത്രി ഫൂലെയുടെ പിറന്നാളില് ഓര്മ പുതുക്കി ഗൂഗിള് പ്രൊഫൈല്. 1831 ജനുവരി 3നാണ് സാവിത്രി ഭായി എന്ന സാവിത്രി ഫൂലെ മഹാരാഷ്ട്രയില് ജനിച്ചത്. ഒമ്പത് വയസുള്ളപ്പോള് 13കാരനായ ജ്യോതിറാവു ഫൂലെയുമായുള്ള വിവാഹം നടന്നു.
ജ്യോതിറാവുവിന്റെ പ്രോല്സാഹനം നിമിത്തം സ്കൂളില് പോയി, പഠിച്ച് അധ്യാപികയായി. 1848 ആഗസ്റ്റില് ബുധവാര് പേട്ടയിലെ ഭിഡെവാഡയില്, വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യാനവകാശമില്ലാതിരുന്ന ചമാര്, മഹര്, മാങ് തുടങ്ങിയ ജാതികളില്പെട്ടവര്ക്കായി അവര് സ്വന്തമായി സ്കൂള് ആരംഭിച്ചു. സാമ്പത്തിക കാരണങ്ങളാല് സ്കൂള് പൂട്ടേണ്ടി വന്നു. പൊതു പ്രശ്നങ്ങളില് ജ്യോതിറാവുവിനോടൊപ്പം സജീവമായിരുന്ന സാവിത്രിയുടെ നിരന്തര പരിശ്രമത്താല് 1851 ജൂലൈ മാസത്തില് വീണ്ടും പെണ്കുട്ടികള്ക്കായുള്ള സ്കൂള് തുറന്നു.
1873 സെപ്തംബറില് ജ്യോതിറാവു ഫൂലെ രൂപം നല്കിയ സത്യശോധക് സമാജിന്റെ എല്ലാ പ്രവര്ത്തനങ്ങളിലും സാവിത്രി ഫൂലെ ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്നു. സംഘടനയുടെ നേതൃത്വത്തില് പെണ്കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസം മാത്രമല്ല, വിധവാ വിവാഹം, വിധവകളുടെ മക്കള്ക്കായി അനാഥാലയങ്ങള് എന്നിവയും ആരംഭിച്ചു.
പ്ലേഗ് പടര്ന്നു പിടിച്ചപ്പോള് ആ പ്രദേശങ്ങളില് ചെന്ന് മുന്നില് നിന്ന് പ്രവര്ത്തിക്കുകയും രോഗം ബാധിച്ചവരെ ആശുപത്രിയിലെത്തിച്ച് രോഗം ഭേദമാകുംവരെ പരിചരിക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ രോഗം പകര്ന്നാണ് 1897 മാര്ച്ച് 10ന് സാവിത്രി ഫൂലെ അന്തരിച്ചത്.
