ബഹിര്മുഖത്വത്തിനും, അന്തര്മുഖത്വത്തിനും ഉപരി മറ്റൊരവസ്ഥയുണ്ട്. ഈ അവസ്ഥയില് പ്രജ്ഞ സത്യവസ്തുവില് കേന്ദ്രീകൃതവും പ്രതിഷ്ഠിതവുമായിരിക്കും. ബാഹ്യമായ യാതൊന്നിനാലും ആകൃഷ്ടനാകാതെ കര്മനിരതമായ ലോകത്ത് ജീവിക്കുകയും വ്യവഹരിക്കയും ചെയ്യും. ഇതാണ് സ്ഥിത പ്രജ്ഞാവസ്ഥ.
ആത്മീയമായ ഹൃദയത്തിന്റെ മേഖലയെ പ്രാപിച്ച അവസ്ഥയാണിത്.
നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തില് നേരിടുന്ന ദുരിതരങ്ങള്ക്കും പ്രഹരങ്ങള്ക്കും പരാജയങ്ങള്ക്കുമുള്ള കുറ്റം വ്യക്തികളിലും സമൂഹത്തിലും നിങ്ങള് സാധനാപഥത്തില് കാലുകുത്തുകപോലും ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നു തീര്ച്ചയാണ്. ഒരു യഥാര്ത്ഥ സാധകന് സ്വന്തം മാനസികാവസ്ഥയിലും ജീവിതധര്മ്മങ്ങളിലും ശിക്ഷണങ്ങളിലും സ്വന്തം ആചരണശുദ്ധിയിലും മാത്രം തല്പരനായി വര്ത്തിക്കും.
സ്വന്തം തെറ്റുകള് നിങ്ങള് മനസ്സിലാക്കിക്കഴിഞ്ഞാല് പശ്ചാത്താപം പിന്നാലെയെത്തും. അതോടെ ആ തെറ്റ് ആവര്ത്തിക്കുകയില്ലെന്ന് നിങ്ങള് പ്രതിജ്ഞയെടുക്കും. സ്വന്തം സ്വഭാവത്തിലെ പോരായ്മകള് മനസ്സിലാക്കുമ്പോള് നിങ്ങള് ആത്മാര്ത്ഥതയോടെ മനഃശുദ്ധി ആര്ജ്ജിക്കാന് ശ്രമിക്കും. അഹന്തയുടെ പ്രകൃതം നിങ്ങള് അറിയുമ്പോള് അതുമായി തുടര്ന്ന് ബന്ധപ്പെടാന് ഭയന്ന് അതിനോട് നിസ്സംഗത പാലിക്കും.അന്തര്ലീനമായിട്ടുള്ള സ്വന്തം വാസനകളുടെ സൂക്ഷ്മപ്രവര്ത്തനം അറിയുമ്പോള് നിങ്ങള് വിവേകത്തിന്റെ ദീപശിഖയേന്തി ജാഗ്രത്തായി വര്ത്തിക്കും.
ആത്മജ്ഞാനംകൊണ്ട് സുഖഭോഗാസക്തി കെട്ടടങ്ങുമ്പോള് വ്യക്തി ജീവന് സാര്വലൗകികമായി വികസിക്കുമ്പോള് ശരീരത്തിലും വികാരങ്ങളിലും പരിമിതമായിരിക്കുന്ന ജീവന് പ്രപഞ്ചവ്യാപകമായ ചൈതന്യമായി മാറുമ്പോള് സംസ്ക്കാരം സത്യത്തിന്റെ മഹത്വത്തേയും ധര്മ്മത്തിന്റെ ശക്തിയേയും പ്രകാശിപ്പിക്കുമാറ് സമഗ്രതേജസ്സോടെ ഉയര്ന്നെഴുന്നേല്ക്കും.
സംസ്കാരം ഒരു ആചാരമോ ജീവിതരീതിയോ പരമ്പരാഗതമായ സാമൂഹ്യവഴക്കമോ അല്ല. അത് കേവലമായ ഒരു തത്വസംഹിതയുമല്ല.
ശ്രീ രമാദേവി
