ആയുര്വേദം എന്നാല് ആയുസ്സിന്റെ വേദമാണ്. ആയുസ്സ് എന്നത്കൊണ്ട് അര്ത്ഥമാക്കുന്നത് ദീര്ഘകാലം ജീവിക്കുക എന്നല്ല. ശരീരം, ഇന്ദ്രിയങ്ങള്, മനസ്സ്, ആത്മാവ് എന്നിവയുടെ സമന്വയത്തോടുകൂടിയ ജീവിതമാണ്.
ചരകസംഹിതയില് ആയുര്വേദത്തെ നിര്വചിക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ശ്ലോകം:
‘ഹിതാഹിതം സുഖം ദു:ഖം
ആയുസ്തസ്യഹിതാഹിതം
മാനം ച തത് ച യത്രോക്ത-
മായുര്വേദ: സ ഉച്യതേ.’
ഹിതവും അഹിതവും, സുഖവും ദുഃഖവും, ചേര്ന്നതാണ് ആയുസ്. ആ ആയുസ്സിന് ഹിതകരവും അഹിതകരവുമായ കാര്യങ്ങളും ആയുസ്സിന്റെ മാനവും എവിടെ വിശദീകരിക്കപ്പെടുന്നുവോ അതാണ് ആയുര്വേദം.
ഈ നിര്വചനത്തില് ആയുര്വേദത്തിന്റെ സമഗ്രത വ്യക്തമാണ്. രോഗം വന്നാല് ചികിത്സിക്കുക എന്നതിലപ്പുറം എങ്ങനെ ജീവിക്കണം, എന്താണ് ഹിതം, എന്താണ് അഹിതം, സുഖജീവിതം എങ്ങനെ സാധ്യമാക്കാം എന്നീ ചോദ്യങ്ങള്ക്കും ആയുര്വേദം വ്യക്തമായ ഉത്തരം നല്കുന്നു. ആയുര്വേദം കേവലം ഒരു വൈദ്യശാസ്ത്രമല്ല, സമഗ്രജീവിതദര്ശനമാണത്.
വേദങ്ങളിലെ ആരോഗ്യചിന്ത
ആയുര്വേദത്തിന്റെ ഉത്ഭവം ഋഗ്വേദവുമായും അഥര്വവേദവുമായും ബന്ധപ്പെടുത്തി പറയാറുണ്ട്. ആരോഗ്യം, രോഗം, ചികിത്സ, ഔഷധങ്ങള് എന്നിവയെ സംബന്ധിച്ച പരാമര്ശങ്ങള് ഈ വേദങ്ങളിലുണ്ട്.
ഇവിടെ സ്വാഭാവികമായും ഒരു സംശയംഉണ്ടാകാം.
ആയുര്വേദം ഋഗ്വേദത്തിന്റെ ഉപവേദമോ, അഥര്വവേദത്തിന്റെ ഉപവേദമോ?
ഋഗ്വേദത്തില് ഔഷധികളേയും ആരോഗ്യസംരക്ഷണത്തേയും കുറിച്ചുള്ള പ്രധാനപ്പെട്ട സൂചനകള് കാണാം. അഥര്വവേദത്തില് രോഗനിവാരണം, ഔഷധം, ആരോഗ്യം, രോഗശമനം തുടങ്ങിയ ആശയങ്ങളുമായി നേരിട്ട് ബന്ധമുള്ള മന്ത്രങ്ങള് കാണാം.
അതുകൊണ്ട് ആയുര്വേദത്തിന്റെ മൂലത്തെക്കുറിച്ചന്വേഷിക്കുമ്പോള് രണ്ട് വേദങ്ങള്ക്കും തുല്യപ്രാധാന്യമുള്ളതായി കാണാം. ഒരു വേദത്തെ മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ആയുര്വേദത്തിന്റെ ഉത്ഭവചരിത്രം വിശദീകരിക്കുന്നത് യുക്തിസഹമല്ല.
(തുടരും)
