ഇന്ന്‌ മാതംഗീ ജയന്തി : മാതംഗീ മന്ത്രണം: നാദബ്രഹ്‌മത്തിന്റെ ശ്യാമളലാവണ്യം

ജി.എം. മഹേഷ്

പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഹൃദയമിടിപ്പായ നാദബ്രഹ്‌മത്തിൽ നിന്ന് ഉതിർന്നുവീണ ശ്യാമവർണ്ണ ശോഭയാണ് മാതംഗി. ദശമഹാവിദ്യകളുടെ പവിത്രമായ ശ്രേണിയിൽ ഒമ്പതാമത്തെ ശക്തിയായി വിളങ്ങുന്ന ദേവി, അറിവിന്റെ അക്ഷയപാത്രവും കലകളുടെ ആത്മചൈതന്യവുമാണ്. വാക്കിന്റെ അധിപതിയായി വാഴുന്ന മാതംഗി, കേവലം വിദ്യയുടെ ദേവതയല്ല; മറിച്ച് ലൗകികമായ കറകളെ ജ്ഞാനത്തിന്റെ പുണ്യതീർത്ഥമാക്കി മാറ്റുന്ന താന്ത്രിക അത്ഭുതമാണ്. ഭാരതീയ താന്ത്രിക പാരമ്പര്യത്തിൽ ദശമഹാവിദ്യകൾ എന്നത് പരാശക്തിയുടെ പത്ത് വിഭിന്ന ഭാവങ്ങളാണ്. ഇതിൽ ഒമ്പതാമത്തെ വിദ്യയായ മാതംഗി, ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രഭാവത്തെയും പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ നാദശക്തിയെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. ഭൗതികമായ അറിവിനെ ലൗകിക തലത്തിൽ നിന്ന് അതീന്ദ്രിയ തലത്തിലേക്ക് ഉയർത്തുന്ന പ്രക്രിയയാണ് മാതംഗീ ഉപാസന.

നവശ്യാമളാ വൈഭവം:

മാതംഗീ ഉപാസനയുടെ പൂർണ്ണതയ്‌ക്കായി സാധകൻ ഒമ്പത് വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളിൽ ദേവിയെ ദർശിക്കുന്നു. ഓരോ രൂപവും ജ്ഞാനത്തിന്റെ ഓരോ ഘട്ടങ്ങളാണ്:
1. ലഘു ശ്യാമ: വിദ്യയുടെ ആദ്യകിരണം നൽകുന്ന സൗമ്യരൂപം.
2. വാഗ് വാധിനി: വാക്കിന്റെ ശക്തിയെ ഉണർത്തുന്നവൾ.
3. നഗുലി വാഗീശ്വരി: തർക്കങ്ങളിലും സംവാദങ്ങളിലും അജയ്യത നൽകുന്ന ബുദ്ധിശക്തി.
4. കല്യാണ മാതംഗി: ജീവിതത്തിൽ മംഗളങ്ങളും ഐശ്വര്യവും ചൊരിയുന്നവൾ.
5. ജഗത് രാജ്ഞി മാതംഗി: സർവ്വ ചരാചരങ്ങളെയും ഭരിക്കുന്ന ജഗദീശ്വരി.
6. വശ്യ മാതംഗി: ലോകത്തെ വശ്യമാക്കാനുള്ള ആന്തരിക പ്രഭാവം നൽകുന്നവൾ.
7. ശാലികാ ശ്യാമളാ: പ്രകൃതിയുടെയും കലകളുടെയും ലാവണ്യം നിറഞ്ഞ രൂപം.
8. ശുക ശ്യാമളാ: വേദാന്ത രഹസ്യങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്ന ജ്ഞാനരൂപം.
9. രാജ മാതംഗി: സർവ്വ വിദ്യകളുടെയും അധിപതിയായ പൂർണ്ണസ്വരൂപിണി.

അഷ്ടശക്തികളുടെ അനുഗ്രഹം:
മാതംഗീ സാധനയെന്നത് സാധകന്റെ ഉള്ളിലെ എട്ട് ഭാവങ്ങളെ സംസ്‌കരിച്ചെടുക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണ്. രതി, പ്രീതി, മനോഭവ, ക്രിയ, ക്ഷുധ, അനംഗ കുസുമ, അനംഗ മദന , മദന ലസ എന്നീ അഷ്ടശക്തികൾ ദേവിക്ക് ചുറ്റും കാവൽ നിൽക്കുമ്പോൾ, സാധകന്റെ ഇന്ദ്രിയാസക്തികൾ കലയായും ഭക്തിയായും പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. വൈഖരിയിൽ നിന്ന് പരാവാക്കിലേക്കുള്ള പ്രയാണമത്രേ ഈ ഉപാസന.

1.രതി : പ്രേമത്തിന്റെയും അനുരാഗത്തിന്റെയും പ്രതീകം.
2. പ്രീതി : സന്തോഷത്തെയും സംതൃപ്തിയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു
3. മനോഭവ : മനസ്സിലുണ്ടാകുന്ന ചിന്തകളെയും വികാരങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്ന ശക്തി.
4. ക്രിയ : കർമ്മത്തെയും പ്രവൃത്തിയെയും ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന ശക്തി.
5. ക്ഷുധ : അറിവിനും ജ്ഞാനത്തിനുമായുള്ള ആത്മീയമായ വിശപ്പിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.
6. അനംഗ കുസുമ: രൂപമില്ലാത്തതും എന്നാൽ അനുഭവിച്ചറിയാവുന്നതുമായ സൗന്ദര്യത്തിന്റെ ഭാവം.
7. അനംഗ മദന : വശ്യതയുടെയും ആകർഷണത്തിന്റെയും ശക്തി.
8. മദന ലസ : ആനന്ദത്തിൽ അലിഞ്ഞുചേർന്ന അവസ്ഥയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. കലകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന പരമാനന്ദത്തെയാണ് ‘മദന ലസ’ എന്ന ശക്തി പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നത്. ‘മദന’ എന്നാൽ മനോഹരമായത് അല്ലെങ്കിൽ ആകർഷകമായത് എന്നും, ‘ലസ’ എന്നാൽ പ്രകാശിക്കുന്നത് അല്ലെങ്കിൽ ആനന്ദത്തിൽ മുഴുകിയത് എന്നുമാണ് അർത്ഥം. സാധകൻ ഉപാസനയിലൂടെ നേടുന്ന ആന്തരികമായ ആനന്ദലഹരിയുടെ പ്രതീകമാണിത്

. നാരദ പാഞ്ചരാത്രത്തിലെ പന്ത്രണ്ടാം അധ്യായത്തിൽ ശിവഭഗവാനെ ‘ചണ്ഡാലൻ’ എന്നും ശിവയെ (പാർവ്വതി) ‘ഉച്ഛിഷ്ട ചാണ്ഡാലി’ എന്നും വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഉച്ഛിഷ്ട ചാണ്ഡാലിയുടെ മറ്റൊരു പേരാണ് മാതംഗി ദേവി. ലൗകികമായ ശുദ്ധാശുദ്ധങ്ങൾക്കും അപ്പുറമാണ് ബ്രഹ്‌മജ്ഞാനം എന്ന പരമമായ സത്യത്തെയാണ് ഈ നാമം സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. പ്രപഞ്ചത്തിലെ സർവ്വവും ആദിപരാശക്തിയുടെ ഉച്ഛിഷ്ടമാണെന്നും (ബാക്കിയായതാണെന്നും) അതിനാൽ ഒന്നും അശുദ്ധമല്ലെന്നുമുള്ള ഉദാത്തമായ അദ്വൈത ദർശനമാണ് മാതംഗീ ഉപാസനയുടെ കാതൽ.
തന്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ ആധികാരികത
മാതംഗി ദേവിയെക്കുറിച്ചും ദേവീസാധനയെക്കുറിച്ചും ഏറ്റവും ആധികാരികമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നത് ‘ബ്രഹ്‌മയാമള തന്ത്രം’, ‘ശ്യാമളാതന്ത്രം’, ‘തന്ത്രസാരം’ എന്നീ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലാണ്. കൂടാതെ, ‘പുരശ്ചര്യാർണ്ണവം’ എന്ന ബൃഹത്തായ താന്ത്രിക ഗ്രന്ഥത്തിൽ മാതംഗീ സാധനയുടെ വിധിവിശേഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിശദമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്.

ബ്രഹ്‌മയാമള തന്ത്രം:
മാതംഗി ദേവിയുടെ ഉല്പത്തിയെക്കുറിച്ചും ‘ഉച്ഛിഷ്ട’ ഭാവത്തെക്കുറിച്ചും ഏറ്റവും ആഴത്തിൽ ചർച്ച ചെയ്യുന്നത് ഈ ഗ്രന്ഥമാണ്. മതംഗ മഹർഷിയുടെ പുത്രിയായി ദേവി അവതരിച്ചുവെന്ന് ഈ ഗ്രന്ഥം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. ‘മാതംഗി സകല കലകളുടെയും അധിദേവതയാണെന്നും, വാക്കിന്റെ അധിപതിയാണെന്നും’ ഇതിൽ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.

ശ്യാമളാതന്ത്രം:

രാജമാതംഗിയുടെ രൂപഭാവങ്ങളെയും ധ്യാനശ്ലോകങ്ങളെയും പറ്റി പ്രതിപാദിക്കുന്ന പ്രധാന ഗ്രന്ഥമാണിത്. ദേവിയെ ‘മന്ത്രിണി’ (ലളിതാ പരമേശ്വരിയുടെ മന്ത്രി) ആയി ഇതിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ‘മാതംഗിം വശ്യദാം ദേവീം ശ്യാമളാം രക്തവാസസം’ എന്നിങ്ങനെയുള്ള ധ്യാനങ്ങൾ ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ നിന്നാണ് വരുന്നത്. സാധകന് വശ്യസിദ്ധിയും ആത്മവിശ്വാസവും നൽകുന്ന ദേവിയുടെ ശ്യാമവർണ്ണരൂപത്തെ ഇത് വർണ്ണിക്കുന്നു.

പുരശ്ചര്യാർണ്ണവം:

മാതംഗീ മന്ത്രങ്ങളുടെ ജപവിധി, ഹോമം, പുരശ്ചരണം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും കൃത്യമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുന്ന ഗ്രന്ഥമാണിത്. സാധകൻ തന്റെ ഉള്ളിലെ മൂഢത്വത്തെ നീക്കി വാക്‌സിദ്ധി നേടുന്നത് എങ്ങനെയെന്ന് ഈ ഗ്രന്ഥം വിവരിക്കുന്നു. ഇതിലെ പരാമർശമനുസരിച്ച്, ‘മാതംഗീ പ്രസാദത്താൽ ഊമയായ ഒരാൾക്ക് പോലും മഹാകവിയാകാനുള്ള ശക്തി ലഭിക്കുന്നു.”

ശാരദാ തിലകം:

ഈ സുപ്രധാന താന്ത്രിക ഗ്രന്ഥത്തിൽ മാതംഗിയെ സർവ്വവിദ്യാ സ്വരൂപിണിയായിട്ടാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. താന്ത്രിക സരസ്വതി എന്ന നിലയിലുള്ള ദേവിയുടെ ഉപാസനാ രീതികൾ ഇതിൽ വ്യക്തമായി വിവരിക്കുന്നു.
ശ്രീവിദ്യ ഉപാസനയിൽ ലളിതാ പരമേശ്വരിയുടെ മന്ത്രിസഭാ നായികയായ ‘മന്ത്രിണി’യായാണ് ദേവിയെ വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഭഗവതിയുടെ ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രഭാവം ലോകത്തിന് പകർന്നുനൽകുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തി മാതംഗിയാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ദേവിക്ക് ‘രാജമാതംഗി’ എന്ന പേര് സിദ്ധിച്ചത്.

മാതംഗീ സാധനയുടെ ഗുണഫലങ്ങൾ:
മാതംഗീ സാധന കേവലം ഒരു ആരാധനയല്ല, മറിച്ച് അതൊരു ആന്തരിക സംസ്‌കരണമാണ്. ഈ സാധനയിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന പ്രധാന ഗുണങ്ങൾ ഇവയാണ്:

വാക്‌സിദ്ധി: സാധകന്റെ വാക്കുകളിൽ അസാധാരണമായ സ്വാധീനശക്തിയും മാധുര്യവും കൈവരുന്നു. സംവാദങ്ങളിലും പ്രഭാഷണങ്ങളിലും വിജയം നേടാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു.

കലാപാണ്ഡിത്യം: സംഗീതം, സാഹിത്യം, നൃത്തം തുടങ്ങിയ ലളിതകലകളിൽ നൈപുണ്യം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് മാതംഗീ അനുഗ്രഹം അനിവാര്യമാണ്.

ഗൃഹസ്ഥാശ്രമ വിജയം: ദശമഹാവിദ്യകളിൽ അതിസൗമ്യ ഭാവമുള്ള ദേവിയായതിനാൽ, സന്തുഷ്ടമായ കുടുംബജീവിതത്തിനും ദാമ്പത്യ ഐക്യത്തിനും ഈ ഉപാസന ഉത്തമമാണ്.

ജ്ഞാനോദയം: നിഗൂഢമായ ശാസ്ത്രവിഷയങ്ങൾ എളുപ്പത്തിൽ ഗ്രഹിക്കാനുള്ള ബുദ്ധിശക്തിയും വിവേകവും ദേവി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. രാജമാതംഗി എന്ന മഹാശക്തിയുടെ ശബ്ദരൂപമാണ് ശ്യാമള ദണ്ടകം. കാളിദാസന്റെ സാഹിത്യമാധുര്യവും താന്ത്രിക രഹസ്യങ്ങളും ഒത്തുചേരുന്ന ഈ സ്തുതി മാതംഗീ ഉപാസകർക്ക് അമൂല്യമായ ഒരു നിധിയാണ്. അറിവിന്റെ ഇരുളടഞ്ഞ കോണുകളിൽ പ്രകാശമെത്തിക്കുന്ന ജ്ഞാനദീപമാണ് മാതംഗി. വാക്കുകളുടെ അധിപതിയായ ഈ ശ്യാമളാംഗിയെ ഹൃദയത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്ന സാധകന് ലോകം മുഴുവൻ വശ്യമാവുകയും, ജ്ഞാനത്തിന്റെ പരമമായ പദവി കൈവരുകയും ചെയ്യുന്നു. സത്യത്തിൽ, സ്വന്തം ഉള്ളിലെ ശബ്ദത്തെ തിരിച്ചറിയുന്നതാണ് മാതംഗീ ഉപാസന. ലൗകികമായ കറകളെ മാറ്റി ജ്ഞാനത്തിന്റെ പരിശുദ്ധിയിലേക്ക് സാധകനെ ആനയിക്കുന്ന ഈ താന്ത്രിക വിദ്യ ഭാരതീയ ചിന്തയുടെ അമൂല്യ നിധിയാണ്. കടമ്പ വനത്തിലെ ഇളംകാറ്റുപോലെ സാന്ത്വനമായും, കവിതയിലെ അലങ്കാരം പോലെ സുന്ദരമായും മാതംഗി ഉപാസകന്റെ ഹൃദയത്തിൽ വസിക്കുന്നു. അറിവിനായുള്ള വിശപ്പ് (ക്ഷുധ) ഉള്ളവന് ദേവി അമൃതസമാനമായ ജ്ഞാനം വിളമ്പുന്നു. നാവിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്കും ഹൃദയത്തിലെ താളങ്ങൾക്കും മാതംഗി കൂട്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ആ സാധകൻ ലോകത്തിന്റെ സ്പന്ദനങ്ങളെ തൊട്ടറിയുന്ന ജ്ഞാനിയായി മാറുന്നു. ശ്യാമളവർണ്ണമൊഴുകുന്ന ആ പാദാരവിന്ദങ്ങളിൽ സമർപ്പിക്കാം നമ്മുടെ വാക്കിനെയും ബുദ്ധിയെയും.

വാക്കിന്റെ ആദിയും അന്തവും തിരയുന്ന ഒരു സാധകന് മാതംഗി വെറുമൊരു ദേവതയല്ല, മറിച്ച് പ്രാണന്റെ സംഗീതമാണ്. ലൗകികമായ മാലിന്യങ്ങളെ ജ്ഞാനത്തിന്റെ പുണ്യതീർത്ഥമായി മാറ്റുന്ന ആ താന്ത്രിക രഹസ്യം, അദ്വൈതത്തിന്റെ പാരമ്യത്തെയാണ് തൊട്ടുണർത്തുന്നത്. കടമ്പവനത്തിലെ ശ്യാമളവർണ്ണ ശോഭയായി വിരിയുന്ന രാജമാതംഗി, നമ്മുടെ ഉള്ളിലെ ‘വൈഖരി’ എന്ന ശബ്ദത്തെ ‘പരാ’ എന്ന പരമമായ മൗനത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യുന്നു.
അഷ്ടശക്തികളുടെ കാവലിൽ ഹൃദയം ഒരു വീണയായി മാറുമ്പോൾ, അവിടെ ദേവി വിരലുകൾ ചലിപ്പിക്കുന്നത് ജ്ഞാനത്തിന്റെ പുതിയ രാഗങ്ങൾ തീർക്കാനാണ്. ഉച്ഛിഷ്ടത്തിന്റെ ശുദ്ധിയിൽ ബ്രഹ്‌മ സത്യത്തെ ദർശിക്കാനും, കലകളിലൂടെ കാലാതീതമായ ആനന്ദം അനുഭവിക്കാനും ഈ ഉപാസന വഴിതുറക്കുന്നു. ജ്ഞാനത്തിന്റെ ആ ദീപശിഖ ഓരോ സാധകന്റെയും ബുദ്ധിയെ പ്രകാശിപ്പിക്കട്ടെ; നാവിലെ അക്ഷരങ്ങൾ മന്ത്രങ്ങളായും, ഹൃദയത്തിലെ സ്പന്ദനങ്ങൾ പ്രപഞ്ച താളമായും മാറട്ടെ. ശ്യാമളാംഗിയായ ആ മഹാമന്ത്രിണിയുടെ പാദാരവിന്ദങ്ങളിൽ സർവ്വവും സമർപ്പിക്കുമ്പോൾ, വിദ്യയുടെ അക്ഷയപാത്രം നമുക്ക് മുന്നിൽ തുറക്കപ്പെടുകയായി.
ജി.എം. മഹേഷ്