2024-25 സാമ്പത്തിക വര്ഷത്തിലെ ഗ്രാമവികസന വകുപ്പിന്റെ നേട്ടങ്ങള് ഇന്ത്യയുടെ ഗ്രാമീണ മേഖലയിലെ സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക വികസനത്തിന് നിര്ണായകമായ സംഭാവനകള് നല്കുന്നുണ്ട്. വിവിധ തൊഴില് ഉറപ്പ് പദ്ധതികള്, സാങ്കേതിക വിദ്യകളുടെ പ്രയോജനപ്പെടുത്തല്, ജല സംരക്ഷണ ശ്രമങ്ങള്, പാര്പ്പിട പദ്ധതി എന്നിവയുടെ ശക്തമായ നടപ്പാക്കലിലൂടെ ഗ്രാമീണ ഇന്ത്യയുടെ മുഖം മാറ്റി.
തൊഴില് ഉറപ്പ് പദ്ധതികള്
2024-25 സാമ്പത്തിക വര്ഷത്തില് കേന്ദ്രം അനുവദിച്ച 7,491.29 കോടി രൂപ ഉപയോഗിച്ച് 196.30 കോടി തൊഴില് ദിനങ്ങള് സൃഷ്ടിച്ചു. മഹാത്മാഗാന്ധി നാഷണല് റൂറല് എംപ്ലോയ്മെന്റ് ഗ്യാരന്റി പദ്ധതി (എം.ജി.എന്.ആര്ഇ.ജി.എ) മുഖേന 61.29 ലക്ഷം പ്രവൃത്തികള് പൂര്ത്തിയാക്കിയത് തൊഴിലാളി ജീവിതത്തില് ശക്തമായ മാറ്റം വരുത്തി.
ടെക്നോളജി ഉപയോഗം
തൊഴില് ഇടങ്ങളില് ഹാജര് നിരീക്ഷിക്കാന് ജിയോ ടാഗ് ചെയ്ത എന്.എം.എം.എസ് മൊബൈല് ആപ്പ് നടപ്പാക്കി. നവംബര് ആദ്യ ദ്വൈവാരത്തില് 96%യും രണ്ടാം ദ്വൈവാരത്തില് 93% ഹാജര് രേഖപ്പെടുത്തി. 8.83 ലക്ഷം തൊഴില് സ്ഥലങ്ങളില് ഓഫീസര്മാര് ആപ്പ് വഴി സന്ദര്ശനം നടത്തി. 2.65 ലക്ഷം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകളില് ജി.ഐ.എസ് അധിഷ്ഠിത പദ്ധതികള് നടപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള പദ്ധതികള് രൂപീകരിച്ചു.
ജി.ഐ.എസ് ആസൂത്രണം
ഐ.എസ്.ആര്.ഒ-എന്.ആര്.എസ്.സി സഹകരണത്തോടെ ‘യുക്തധാര’ ജിയോസ്പേഷ്യൽ പോര്ട്ടല് വികസിപ്പിച്ചു. ആസ്തി കണ്ടെത്താന് ജിയോ എം.ജി.എന്.ആര്.ഇ.ജി.എ ആപ്പ് അവതരിപ്പിച്ചു. ജല്ദൂത് ആപ്പ് വഴി 2.57 ലക്ഷം ഗ്രാമങ്ങളിലേയും 5.84 ലക്ഷം കിണറുകളിലേയും ജലനിരപ്പ് പരിശോധിച്ചു.
പ്രധാന പദ്ധതികള്
‘മിഷന് അമൃത് സരോവര്’ 2024 ഒക്ടോബര് വരെ 68,000 അമൃത് സരോവറുകള് നിര്മ്മിച്ചു/പുനരുജ്ജീവിപ്പിച്ചു. ഇതില് 46,000 സരോവറുകള് എം.ജി.എന്.ആര്.ഇ.ജി.എ മുഖേന പൂര്ത്തിയായി. 99% വേതന വിതരണം നേരിട്ട് ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകളിലേക്ക് കൈമാറുന്നതിലൂടെ സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകള് കൂടുതല് സുതാര്യമായി.
പ്രധാനമന്ത്രി ആവാസ് യോജന – ഗ്രാമീണ (പി.എം.എ.വൈ-ജി)
2024 ഡിസംബര് 30 വരെ 3.33 കോടി പാര്പ്പിടങ്ങള് അനുവദിച്ചു. 3.22 കോടി ഭവനങ്ങള്ക്ക് അംഗീകാരം നല്കി, 2.68 കോടി പൂര്ത്തിയാക്കി. 2024 സെപ്റ്റംബര് 17ന് 10 ലക്ഷം ഗുണഭോക്താക്കള്ക്ക് ആദ്യ ഗഡു പ്രധാനമന്ത്രി വിതരണം ചെയ്തു.
പ്രധാനമന്ത്രി ഗ്രാമസഡക് യോജന (പി.എം.ജി.എസ്.വൈ)
2024 ല് 21,854 കിലോമീറ്റര് റോഡുകളും 427 പാലങ്ങളും നിര്മ്മിച്ചു. 1,62,742 ജനവാസ കേന്ദ്രങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുകയും 3,30,891 കോടി രൂപ ചെലവഴിക്കുകയും ചെയ്തു.
ദീനദയാല് അന്ത്യോദയ യോജന (ഡേ-എന്.ആര്.എല്.എം)
ദാരിദ്ര്യനിര്മാര്ജ്ജനം ലക്ഷ്യമാക്കി വനിതാ സംരംഭകര്ക്ക് 2% പലിശ നിരക്കില് വായ്പ നല്കി. ‘ലഖ്പതി ദീതി’ പദ്ധതിയുടെ ഭാവിയിലേക്കുള്ള പുതിയ കാതളായി ഈ പദ്ധതി മാറിയിരിക്കുന്നു.
സാമൂഹിക സുരക്ഷ പദ്ധതികള്
എന്.എസ്.എ.പി വഴി 2.82 ലക്ഷം പേര്ക്ക് പെന്ഷന് വിതരണം ചെയ്തു. ലൈഫ് സര്ട്ടിഫിക്കറ്റ് ആപ്പ് വഴി ഗുണഭോക്താക്കളുടെ ഡിജിറ്റല് രേഖകള് സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള നൂതനമാര്ഗങ്ങള് നടപ്പാക്കുന്നു.
ഗ്രാമവികസന വകുപ്പിന്റെ വിവിധ പദ്ധതികള് ഗ്രാമീണമേഖലയിലെ പൗരന്മാരുടെ ജീവിതനിലവാരം ഉയര്ത്തുന്നതില് വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. സാങ്കേതിക വിദ്യകളുടെ ഉപയോഗം ഗ്രാമവികസന പദ്ധതികള് കൂടുതല് ഫലപ്രദമാക്കുന്നു. 2024-25 സാമ്പത്തിക വര്ഷത്തെ ഈ നേട്ടങ്ങള് ഗ്രാമീണ ഇന്ത്യയുടെ ഭാവിയെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.
