കൈറോ: ഗാസയിൽ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനും സമാധാനത്തിലേക്ക് വഴിതെളിക്കാനും യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപ് മുന്നോട്ടുവച്ച “ഇരുപതിന പദ്ധതി” ചർച്ച ചെയ്യാനായി ഈജിപ്തിലെ ഷാമെൽ ഷെയ്ഖിൽ നടക്കുന്ന രാജ്യാന്തര ഉച്ചകോടി നിരവധി ചോദ്യങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നു. സമാധാന പദ്ധതിയുടെ കേന്ദ്രകഥാപാത്രമായ ഇസ്രയേലിന്റെ പ്രതിനിധികൾ തന്നെ പങ്കെടുക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ നടക്കുന്ന ഈ ഉച്ചകോടി യാഥാർത്ഥ്യപരമായ പരിഹാരങ്ങളിലേക്കാണോ നീങ്ങുന്നത് എന്നതിൽ സംശയം ശക്തമാകുന്നു.
ഇസ്രയേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹു ഉച്ചകോടിയിൽ പങ്കെടുക്കില്ലെന്നും, ഇസ്രയേലിൽ നിന്ന് ആരെയും അയയ്ക്കില്ല എന്നും ഔദ്യോഗിക വക്താവ് ഷോഷ് ബെഡ്രോസിയൻ എഎഫ്പിയോട് വ്യക്തമാക്കി. സമാധാന പ്രക്രിയയുടെ പ്രധാന പങ്കാളിയായ ഇസ്രയേലിന്റെ അഭാവം ഈ ഉച്ചകോടിയെ രാഷ്ട്രീയ പ്രകടന വേദിയായി മാത്രമേ ആക്കൂ എന്ന ഭയം വിദഗ്ധർ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.
പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിക്കും ട്രംപ് വ്യക്തിപരമായി ക്ഷണം നൽകിയിരുന്നുവെങ്കിലും, ഉച്ചകോടിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നില്ല. ഇത് ചിലരെ അതിശയിപ്പിച്ചേക്കാം, പക്ഷേ മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ശക്തി രാഷ്ട്രീയത്തെ യാഥാർത്ഥ്യപരമായി വിലയിരുത്തുമ്പോൾ, ഈ നീക്കം സൂക്ഷ്മവും തന്ത്രപരവുമായ വിദേശനയത്തിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ്.
ഇസ്രയേലുമായി ഇന്ത്യയ്ക്കുള്ള പ്രതിരോധബന്ധവും സാങ്കേതിക സഹകരണവും ചരിത്രപരമായി വലുതാണ്. അതേസമയം, അറബ് രാഷ്ട്രങ്ങളുമായുള്ള ഊർജ്ജബന്ധവും ഗൾഫ് മേഖലയിൽ താമസിക്കുന്ന ലക്ഷക്കണക്കിന് പ്രവാസികളുടെയും ക്ഷേമവും ഇന്ത്യക്കു തുല്യമായി പ്രാധാന്യമുള്ളതാണ്. പാർശ്വനിരീക്ഷകന്റെ നിലപാട് സ്വീകരിച്ച് ഇന്ത്യ ഇരുവിഭാഗങ്ങളോടും ബന്ധം നിലനിർത്തുന്ന ബഹുമുഖ നയതന്ത്ര സമീപനമാണ് സ്വീകരിക്കുന്നത്.
ഹമാസുമായുള്ള യഥാർത്ഥ രാഷ്ട്രീയ, സൈനിക, സുരക്ഷാ പ്രശ്നങ്ങൾ നേരിടുന്നത് ഇസ്രയേലാണ്. അതുകൊണ്ട് സമാധാന ചർച്ചകളിൽ ഇസ്രയേലിന്റെ അഭാവം, ചർച്ചയുടെ പ്രാമാണികതയെ തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്ന തരത്തിലാണ്.
യുദ്ധവിരാമം പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നാലും, ഹമാസ് നിരായുധീകരണവും ഗാസയിലെ ഭരണത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറലും ഇല്ലാതെ യഥാർത്ഥ സമാധാനം നിലനിൽക്കില്ല. ഇസ്രയേലിനെ നേരിട്ട് പങ്കെടുപ്പിക്കാതെ നടത്തുന്ന ചർച്ചകൾ അന്താരാഷ്ട്ര വേദികളിൽ പ്രസംഗങ്ങളായി മാത്രം തീരാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്.
ഉച്ചകോടിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന നേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ യു.എൻ. സെക്രട്ടറി ജനറൽ ആന്റോണിയോ ഗുട്ടെറസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പ്രധാനമന്ത്രി കിയർ സ്റ്റാർമർ, തുർക്കി പ്രസിഡന്റ് തയ്യിപ് എർദോഗൻ, ഇറ്റാലിയൻ പ്രധാനമന്ത്രി ജോർജ്ജിയ മെലോണി, സ്പാനിഷ് പ്രധാനമന്ത്രി പെഡ്രോ സാഞ്ചസ്, ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ എന്നിവരുണ്ട്. പ്രത്യക്ഷ യുദ്ധഭൂമിയിലുള്ള ഇസ്രയേൽ ഇല്ലാതെ, ഈ നേതാക്കൾ പറയുന്ന വാക്കുകൾക്ക് യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ പ്രാബല്യം ഉണ്ടാകുമോ എന്നതാണ് ചോദ്യം.
സമാധാനത്തിനായി ഇരുവിഭാഗങ്ങളും യഥാർത്ഥ ചർച്ചാ മേശയിൽ വരുകയും പരസ്പരം ബഹുമാനിക്കുകയും വേണം. ഒരു പക്ഷത്തിന്റെ സുരക്ഷാവകാശവും മറ്റെ പക്ഷത്തിന്റെ ജനജീവിതാവകാശവും ഒരുപോലെ സംരക്ഷിക്കുമ്പോഴാണ് ദീർഘകാല സമാധാനം സാധ്യമാകുക.
ഗാസയിലെ യുദ്ധം അവസാനിച്ചതായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, സമാധാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ പരീക്ഷണം ഇപ്പോൾ മാത്രമാണ് തുടങ്ങുന്നത്. ഇസ്രയേലിന്റെ പങ്കാളിത്തമില്ലാത്ത സമാധാന ഉച്ചകോടി, ആഗോള രാഷ്ട്രീയ പ്രതിഫലനങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ ഒരു പ്രകടന വേദിയായി മാത്രമേ മാറൂ എന്ന ഭയം യാഥാർത്ഥ്യമാകാതിരിക്കട്ടെ.
ഇന്ത്യയുടെ നിലപാട് ഇവിടെ വിദ്വേഷമല്ല, പ്രായോഗിക നയതന്ത്ര ബുദ്ധിയാണ്. ആഗോള വേദികളിൽ വികാരത്തേക്കാൾ യാഥാർത്ഥ്യവും ദീർഘദർശിത്വവുമാണ് ദീർഘകാല ഫലങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നത്.
