ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനവും മനോഹരവുമായ ഭാഷകളില് ഒന്നാണ് സംസ്കൃതം. ഭാരതത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും ആത്മീയവുമായ ഘടനയില് സവിശേഷമായ സ്ഥാനമുണ്ട് ദേവഭാഷ എന്നുകൂടി അറിയപ്പെടുന്ന സംസ്കൃതത്തിന്. സംസ്കൃതം അറിയാമെങ്കില് ഭാരതീയ ഭാഷകള് പഠിക്കുന്നത് എളുപ്പമാണ്.
പ്രൗഢവും സമ്പന്നവുമായ ഭാരതീയ സംസ്കാരത്തിന്റെ അടിത്തറയായതിനാല് സംസ്കൃതം സാര്വ്വജനീനമാകേണ്ടത് ആധുനിക കാലത്തിന്റെ ആവശ്യകതയായി തീര്ന്നിരിക്കുന്നു. വേദങ്ങള്, പുരാണങ്ങള്, ഉപനിഷത്തുകള്, ഇതിഹാസങ്ങള് തുടങ്ങിയ ധാര്മ്മിക ഗ്രന്ഥങ്ങള് എഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് സംസ്കൃതത്തിലാണ്. പരമ്പരാഗത രീതിയില് സംസ്കൃതം പഠിപ്പിക്കുന്നത് സഹസ്രാബ്ദങ്ങളായി തുടരുന്നുവെങ്കിലും ഭാരതത്തിലെ സ്കൂളുകളില് പാശ്ചാത്യ വിദ്യാഭ്യാസ സമ്പ്രദായത്തിന് പ്രചുരപ്രചാരം സിദ്ധിച്ചതോടെ ഈ ദേവഭാഷാ പഠനം പാര്ശ്വവല്ക്കരിക്കപ്പെട്ടു. ഭാരതീയ നാഗരികതയുടെ അടിസ്ഥാന കഥകള് ഏതായാലും അവയുടെയെല്ലാം നാരായവേരുകള് ആഴ്ന്നിറങ്ങിയിരിക്കുന്നത് സംസ്കൃത സാഹിത്യത്തിലാണ്. ദേവഭാഷാ പ്രചാരണത്തിനായി സംസ്കൃത ദിനപ്പത്രവും നിരവധി സംസ്കൃത മാസികകളും ഇപ്പോള് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നുണ്ട്. കവിവചനം. എന്നാല് ഭൂമിയില് ഇന്നുള്ള ഭാഷകളില് ഏറ്റവും കൃത്യമായി അര്ത്ഥം ഗ്രഹിക്കാനാകുന്ന ഭാഷ സംസ്കൃതമാണ്. പദസമ്പത്തിലും ലോകത്തിലെ മറ്റേതൊരു ഭാഷയെക്കാളും മുന്നിലാണ് സംസ്കൃതം.
ഇന്ന് സംസ്കൃതം ഭാഷ സാഹിത്യത്തിലൂടെയും നാടകങ്ങളിലൂടെയും ഏറെ ജനപ്രിയമാകുന്നു. കാളിദാസന്റെ അഭിജ്ഞാന ശാകുന്തളം, ശൂദ്രകന്റെ മൃച്ഛകടികം എന്നിവ സംസ്കൃത നാടകത്തിന്റെ ആഴവും പ്രസക്തിയും വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
1969 മുതല് സംസ്കൃത ദിനം ആചരിച്ചു വരുന്നു. 1999-2000 കേന്ദ്ര സര്ക്കാര് ആദ്യമായി സംസ്കൃത വര്ഷമായി ആചരിച്ചു. ശ്രാവാണപൗര്ണമിയും മുന്നിലും ശേഷവുമുള്ള മൂന്നു ദിവസങ്ങളും ചേര്ത്ത് സംസ്കൃത വാരവും ആചരിക്കുന്നുണ്ട്.
സംസ്കൃത ഭാരതി, സംസ്കൃത സംവര്ദ്ധന പ്രതിഷ്ഠാന് തുടങ്ങിയ സാംസ്ക്കാരിക പ്രസ്ഥാനങ്ങള് ഈ ഭാഷയുടെ പുനരുത്ഥാനത്തിന് നിസ്സീമമായ പങ്കു വഹിക്കുന്നു.
നിലവില് ഭാരതത്തില് 18 സംസ്കൃത സര്വ്വകലാശാലകള് പ്രവര്ത്തിച്ചു വരുന്നു. ഇവതില് മൂന്നെണ്ണം കേന്ദ്ര സര്വ്വകലാശാലകളും ഒന്ന് കല്പിത സര്വ്വകലാശാലയും ബാക്കി 14 എണ്ണം സംസ്ഥാന സവ്വകലാശാലകളും ആണ്. ഭാരതത്തില് മാത്രമല്ല വിദേശത്തും അത്യുത്സാഹത്തോടെ ധാരാളം പേര് ഇപ്പോള് സംസ്കൃതം പഠിക്കുന്നു. ജര്മ്മനിയില് 14 സര്വ്വകലാശാലകളില് സംസ്കൃതം പഠിപ്പിക്കുന്നു. ഇതര വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലും സംസ്കൃത പഠനത്തിന്റെ പ്രാധാന്യവും പ്രസക്തിയും വര്ദ്ധിച്ചുവരികയാണ്. ഔപചാരികവും ഔദ്യോഗികവുമായ ഭാഷാ ഗവേഷണ താല്പര്യത്തിനപ്പുറം പൈതൃക, ആത്മീയ, ജ്ഞാന പിപാസയായി ഇന്നു സംസ്കൃത പഠനം മാറിയിരിക്കുന്നു.
ജന്മഭൂമി ഓണ്ലൈന്