ജി20 ഉച്ചകോടിയില് പങ്കെടുക്കാനെത്തിയ വിദേശ പ്രതിനിധികള്ക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി സമ്മാനിച്ചത് രാജ്യത്തെ നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ പാരമ്പര്യമുള്ള വിശിഷ്ടവസ്തുക്കള്. കശ്മീരിലെ കുങ്കുമപൂവ് മുതല് ഉത്തര്പ്രദേശിലെ കനൗജില് നിന്നുള്ള അത്തര് വരെ ഈ സ്നേഹ സമ്മാനങ്ങളില് ഉള്പ്പെടുന്നു. ലോകപ്രശ്തമായ ഡാര്ജിലിങ് തേയിലയും അരക്കു കാപ്പിപൊടിയും സുഗന്ധ വസ്തുക്കള് , സുന്തര്ബനിലെ തേന്, കശ്മീരി പഷ്മിന ഷാള്, ഖാദി സ്കാര്ഫ്, കാഞ്ചീവരം- ബനാറസി സ്റ്റോളുകള്, ഭാരതത്തിന്റെ ജി 20 അധ്യക്ഷതയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പുറത്തിറക്കിയ സ്മാരക നാണയവും സ്റ്റാമ്പും. ഇവയെല്ലാമാണ് വിദേശ പ്രതിനിധികള്ക്ക് നല്കിയ സന്ദൂക്ക് എന്നറയിപ്പെടുന്ന സമ്മാനപ്പെട്ടിയില് ഉണ്ടായിരുന്നത്.
ഭാരതത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്ന കരകൗശലവസ്തുക്കളുടെയും ഉല്പ്പന്നങ്ങളുടെയും സമാഹാരങ്ങള്. ആഗോളതലത്തില് ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടതും സമാനതകളില്ലാത്ത കരവിരുതിനും ഗുണനിലവാരത്തിനും ഉദാഹരണമാണ് ഇവയില് ചില സമ്മാനങ്ങള്. ചിലത് നമ്മുടെ രാജ്യത്തിന്റെ തനതായ ജൈവ വൈവിധ്യത്തിന്റെ പ്രതിഫലനവും.
‘സന്ദൂക്ക്’: പരമ്പരാഗത നിധി പെട്ടി
പരമ്പരാഗതമായി കട്ടിയുള്ള പഴയ മരത്തിലോ ലോഹം കൊണ്ടോ നിര്മ്മിച്ച ബലമുള്ള പെട്ടിയാണ് ‘സന്ദൂക്ക്’. ഈ ഹിന്ദിവാക്കിന്റെ അര്ത്ഥം നിധി പെട്ടി എന്നാണ്. അടപ്പുള്ള അലങ്കാര നിധിപ്പെട്ടിക്ക് ഭാരതത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക, നാടോടി ഇതിഹാസങ്ങളില് പ്രത്യേക സ്ഥാനമുണ്ട്. അതിമനോഹരമായ കരകൗശലത്തിന്റെ പ്രതിരൂപം കൂടിയാണ്. റോസ്വുഡ് ഉപയോഗിച്ച് നിര്മ്മിച്ച നിധിപെട്ടി യാണ് പ്രധാനമന്ത്രി സഅതിഥികള്ക്ക് സമ്മാനിച്ചത്. ശക്തി, ഈട്, വിവിധ അറകള്, സമ്പന്നമായ നിറം എന്നിവയാല് വിലമതിക്കുന്നു. ചിച്ചള ചട്ടയും പൂട്ടിമുള്ള പെട്ടി നിധികള് സൂക്ഷിക്കാന് മാത്രമല്ല സ്വയം ഒരു നിധി തന്നെയാണ്.
ചുവന്ന സ്വര്ണ്ണം: കാശ്മീരി കുങ്കുമപ്പൂവ്
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വിചിത്രവും ചെലവേറിയതുമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനമാണ് പേര്ഷ്യന് ഭാഷയില് ‘സഫ്രാന്’ എ്ന്നും ഹിന്ദിയില് ‘കേസര്’ എന്നും വിളിക്കുന്ന കുങ്കുമപ്പൂവ്.സംസ്കാരങ്ങളിലും നാഗരികതകളിലും കുങ്കുമപ്പൂവ് അതിന്റെ സമാനതകളില്ലാത്ത പാചക ഔഷധ മൂല്യങ്ങള്ക്ക് വിലമതിക്കപ്പെടുന്നു.
അപൂര്വവും ആകര്ഷകവുമായ പ്രകൃതിയുടെ നിധിയാണിത്. കുങ്കുമപ്പൂവ് ആഡംബരവും ആവശ്യമുള്ളതുമായ പാചക സുഗന്ധവ്യഞ്ജനത്തിനുപുറമെ, ആന്റിഓക്സിഡന്റുകളാല് സമ്പുഷ്ടമാണ്. നിരവധി ആരോഗ്യ ഗുണങ്ങള് നല്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാശ്മീരിലെ ശാന്തമായ വായു, സമൃദ്ധമായ സൂര്യപ്രകാശം, നല്ല നീര്വാര്ച്ചയുള്ള മണ്ണ് എന്നിവയാണ് ഇതിന് കാരണം,
കുങ്കുമപ്പൂവ് ആഡംബരവും ആവശ്യമുള്ളതുമായ പാചക സുഗന്ധവ്യഞ്ജനത്തിനുപുറമെ, ആന്റിഓക്സിഡന്റുകളാല് സമ്പുഷ്ടമാണ്, മാത്രമല്ല നിരവധി ആരോഗ്യ ഗുണങ്ങള് നല്കുകയും ചെയ്യുന്നു..വിലയേറിയ ഈ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനം ശരീരത്തിനും ചര്മത്തിനും ഒട്ടേറെ ഗുണകരമാണ്. രാജകീയ വിഭവങ്ങള് പാകം ചെയ്യുമ്പോള് സ്വാദ് വര്ദ്ധിക്കുന്നതിനായി അതില് ഇടുവാനും കുങ്കുമപ്പൂ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇതില് അടങ്ങിയ അണുനാശക സവിശേഷത ചര്മ്മത്തിന് ഏറെ ഗുണം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
ചായ രുചിയിലെ വിശിഷ്ട രത്നങ്ങള്
ഭാരതത്തിന്റെ തേയില രുചിയിലെ രണ്ട് വിശിഷ്ട രത്നങ്ങളാണ് ഡാര്ജിലിംഗ് ചായയും നീലഗിരി ചായയും.ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മൂല്യമുള്ള ചായയാണ് ഡാര്ജിലിംഗ് ചായ. 3000-5000 അടി ഉയരത്തില് പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ മൂടല്മഞ്ഞ് നിറഞ്ഞ കുന്നുകളിലെ ചെടിയുടെ ഇളം ഇലകള് മാത്രം നുള്ളിയെടുക്കുന്നതാണിത്. ഈ സൂക്ഷ്മതകളും മണ്ണിന്റെ അതുല്യമായ സ്വഭാവവും മേശയിലേക്ക് വരുന്ന ഉയര്ന്ന സുഗന്ധവും ഉന്മേഷദായകവുമായ കപ്പില് പ്രതിഫലിക്കുന്നു.തെക്കന് ഭാരതത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ പര്വതനിരകളില് നിന്നാണ് നീലഗിരി ചായ വരുന്നത്. 1000-3000 അടി ഉയരത്തില് മലനിരകളിലെ സമൃദ്ധമായ ഭൂപ്രദേശങ്ങള്ക്കിടയില് കൃഷി ചെയ്യുന്നു. ചടുലവുമായ ലഹരിക്കും ശുദ്ധമായ രുചിക്കും ഇത് പ്രശസ്തമാണ്.
താരതമ്യപ്പെടുത്താനാവാത്ത ഒരു കപ്പ്
ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ അരക്കു താഴ്വരയിലെ ജൈവ തോട്ടങ്ങളില് വളരുന്ന കാപ്പിയാണ് അരക്കു കോഫി. ഈ കാപ്പിക്കുരു താഴ്വരയിലെ സമ്പന്നമായ മണ്ണിന്റെയും മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയുടെയും സത്ത വഹിക്കുന്നു.താഴ്വരയിലെ കര്ഷകരാണ് കാപ്പി ചെടികള് നട്ടുപിടിപ്പിച്ച് പ്രകൃതിയോട് ഇണങ്ങി കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. അവര് ചെറിയ ഫാമുകളില് കൈകൊണ്ട് ജോലി ചെയ്യുകയും യന്ത്രങ്ങളോ രാസവസ്തുക്കളോ ഉപയോഗിക്കാതെ സ്വാഭാവികമായും കാപ്പി വളര്ത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. കാപ്പി ജൈവികമാണെന്നും കൃഷി സുസ്ഥിരമാണെന്നും ഇത് ഉറപ്പാക്കുന്നു. അന്തിമ ഉപയോക്താവിന് ലഭിക്കുന്നത് കര്ഷകന്റെ വീട്ടില് നിന്ന് നേരിട്ട് പരമ്പരാഗത കാപ്പിപ്പൊടിയോ കുരുവോ ആണ്.
വന്യതയില് നിന്നുള്ള സമ്പത്ത്
ബംഗാള് ഉള്ക്കടലില് ഗംഗ, ബ്രഹ്മപുത്ര, മേഘ്ന നദികളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് രൂപം കൊണ്ട ഡെല്റ്റയില് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടല് വനമാണ് സുന്ദര്ബന്സ്. തേനീച്ചകളുടെ വന്യ കോളനികള് ഇവിടെയുണ്ട്. തേനീച്ചക്കൂട് വളര്ത്തല് സംസ്കാരത്തിന് മുമ്പ്, ആളുകള് മരുഭൂമിയില് നിന്ന് തേന്കൂട്ടുകളെ വേട്ടയാടിയിരുന്നു. തേനീച്ചക്കൂട് വേട്ടയാടുന്ന ഈ പാരമ്പര്യം സുന്ദര്ബനിലെ ജനങ്ങള്ക്കിടയില് ഇപ്പോഴും നിലവിലുണ്ട്.സുന്ദര്ബന്സ് തേനിന്റെ വ്യത്യസ്തവും സമ്പന്നവുമായ രുചി പ്രദേശത്തിന്റെ ജൈവ വൈവിധ്യത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ഖലീഷ, ബാനി, ഗരണ് തുടങ്ങിയ വിവിധ കണ്ടല് പുഷ്പങ്ങളുടെ അമൃത് സംയോജിപ്പിച്ച് മധുരവും മണ്ണും നിറഞ്ഞ കുറിപ്പുകളുടെ യോജിപ്പുണ്ടാക്കുന്നു. 100% പ്രകൃതിദത്തവും ശുദ്ധവും കൂടാതെ, സുന്ദര്ബന് തേനില് ഫ്ലേവനോയ്ഡുകളും ഉയര്ന്നതാണ്, മാത്രമല്ല വിലയേറിയ ആരോഗ്യ ആനുകൂല്യങ്ങള് നല്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അപൂര്വ ആഡംബരത്തിന്റെ ഘടന
കാശ്മീരി പഷ്മിന ഷാളിന് അതിന്റെ ഫാബ്രിക്കില് നെയ്തെടുത്ത നിരവധി മോഹിപ്പിക്കുന്ന കഥകളുണ്ട്. പേര്ഷ്യന് ഭാഷയില് ‘പഷ്ം’ എന്നാല് കമ്പിളി എന്നാണ് അര്ത്ഥം. എന്നാല് കാശ്മീരിയില്, ഇത് സമുദ്രനിരപ്പില് നിന്ന് 14,000 അടി ഉയരത്തില് മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന ചാങ്താംഗി ആടിന്റെ (ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും സവിശേഷമായ കാഷ്മീര് ആട്) അസംസ്കൃത കമ്പിളിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ആടിന്റെ അടിരോമങ്ങള് ചീകി (കത്രിക മുറിക്കാതെ) കമ്പിളി ശേഖരിക്കുന്നു. വൈദഗ്ധ്യമുള്ള കരകൗശല വിദഗ്ധര്, പഴക്കമുള്ള പ്രക്രിയകള് ഉപയോഗിച്ച് അവരുടെ അതിലോലമായ നാരുകള് കൈകൊണ്ട് നൂല്ക്കുകയും നെയ്യുകയും എംബ്രോയിഡറി ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. അനന്തമായ ചാരുതയും കരകൗശലവും ഉള്ക്കൊള്ളുന്ന പ്രകാശവും ഊഷ്മളവും സങ്കീര്ണ്ണവുമായ ഒരു ഷാള് ആണ് ഫലം.പുരാതന കോടതികളില്, പഷ്മിന പദവിയുടെയും കുലീനതയുടെയും സൂചകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ആര്ക്കെങ്കിലും ബഹുമാനം നല്കുന്ന ആചാരങ്ങളുടെ അവിഭാജ്യ ഘടകമായിരുന്നു തുണി.പഷ്മിന ഉപയോഗിച്ച് നിര്മ്മിച്ച ഓരോ വസ്ത്രവും കരകൗശലത്തിന്റെയും പ്രത്യേകതയുടെയും ഇതിഹാസത്തിന്റെയും ശൈലിയുടെയും അപൂര്വ സംയോജനമാണ്
സുഗന്ധ പൂരിതം
ഉത്തര്പ്രദേശിലെ കനൗജ് എന്ന നഗരത്തില് നിന്നുള്ള സുഗന്ധത്തിന്റെ മാസ്റ്റര്പീസ് ആണ് സിഘ്രാന അത്തര്. ചെടികളില് നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ് എടുക്കുന്ന എണ്ണയാണ് ‘അത്തര്’ (‘പെര്ഫ്യൂം’ എന്നര്ത്ഥം). അതിമനോഹരമായ സിഘ്രാന അത്തര് നൂറ്റാണ്ടുകള് പഴക്കമുള്ള പാരമ്പര്യം പ്രദര്ശിപ്പിക്കുന്നു. തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു രീതി ഉപയോഗിച്ച് വിദഗ്ധമായി വാറ്റിയെടുത്ത അത്തര്, കൃത്യതയുടെയും ക്ഷമയുടെയും പ്രതീകമാണ്. മുല്ലപ്പൂവും റോസാപ്പൂവും പോലെയുള്ള അപൂര്വ പൂക്കള് പ്രഭാതത്തില്, അവയുടെ സുഗന്ധം ഏറ്റവും ശക്തമായിരിക്കുമ്പോള്, കരകൗശല വിദഗ്ധര് സൂക്ഷ്മമായി ശേഖരിക്കുന്നു. ഹൈഡ്രോ ഡിസ്റ്റിലേഷന് എന്ന സൂക്ഷ്മമായ പ്രക്രിയയിലൂടെ, അവശ്യ എണ്ണകള് വേര്തിരിച്ചെടുക്കുകയും പിന്നീട് കാലക്രമേണ പക്വത പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യും, കനൗജിന്റെ സമ്പന്നമായ പൈതൃകവുമായി പ്രതിധ്വനിക്കുന്ന അത്തര് തനതായതും പ്രകൃതിദത്തവുമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനമാണ്. പുരാതന രാജ കൊട്ടാരങ്ങലേയും സദസ്സുളേയും സിഘ്രാന അത്തര് സുഗന്ധം പരത്തിയിരുന്നു.
ഖാദിയില് നെയ്ത ഉത്തരീയം
ഭാരത്തില് ഉത്ഭവിച്ച പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ വസ്ത്രവസ്തുവാണ് ഖാദി.. അതിന്റെ മനോഹരമായ ഘടനയും വൈവിധ്യവും കൊണ്ട് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്. പരുത്തി, പട്ട്, ചണം അല്ലെങ്കില് കമ്പിളി എന്നിവയില് നിന്ന് വസ്ത്രങ്ങളായി മാറരുന്നു. . ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചിഹ്നങ്ങളില് ഒന്നാണിത്. 70% സ്ത്രീകളും ഉള്പ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഗ്രാമീണ കരകൗശല വിദഗ്ധര്, ലോകമെമ്പാടും അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്ന ആത്യന്തിക ഫാഷന് പ്രസ്താവനകളിലേക്ക് ഈ സങ്കീര്ണ്ണമായ ത്രെഡുകള് കൈകൊണ്ട് വസ്ത്രങ്ങള് നെയ്തെടുക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമര കാലത്ത് സ്പിന്നിംഗ് വീലില് അതിന്റെ തുടക്കം മുതല് ഇന്ന് വരെ ഉയര്ന്ന നിലവാരത്തിന്റെയും ആഡംബരത്തിന്റെയും അടയാളമായി, ഖാദി ദശാബ്ദങ്ങളായി സുസ്ഥിരമായ ഫാഷനെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നു.
മുദ്രാ നാണയം
ഭാരതത്തിന്റെ ജി 20 അധ്യക്ഷ പദവിയുടെ സ്മരണയ്ക്കായി പുറത്തിറക്കിയതാണ് തപാല് സ്റ്റാമ്പുകളും നാണയങ്ങളും.’വസുധൈവ കുടുംബകം’ , ‘ഒരു ലോകം ,ഒരു കുടുംബം, ഒരു ഭാവി’. എന്നതില് നിന്നും പ്രചോദനം ഉള്ക്കൊണ്ടാണ് ജി20 സ്മാരക സ്റ്റാമ്പി്ന്റെ രൂപകല്പന. സ്വര്ണ്ണ നിറത്തില് ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്ന സ്മാരക സ്റ്റാമ്പ് ഭാരതത്തിന്റെ വൈവിധ്യത്തെ ഉള്ക്കൊള്ളുന്നതും സമ്പന്നമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതുമാണ്. ദേശീയ പുഷ്പമായ താമരയില് നിന്ന് ഇത് പ്രചോദനം ഉള്ക്കൊള്ളുന്നു.75, 100 മൂല്യങ്ങളിലുള്ള രണ്ട് ജി20 സ്മരണാര്ത്ഥ നാണയങ്ങളാണുള്ളത്.
ഭാരതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ 75 വര്ഷത്തെ പൂര്ത്തീകരണത്തെയും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ 100 വര്ഷത്തിലേക്കുള്ള രാജ്യത്തിന്റെ യാത്രയായ ‘അമൃത് കാലിന്റെ’ തുടക്കത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. വെള്ളി, നിക്കല്, സിങ്ക്, ചെമ്പ് എന്നിവയുടെ ഒരു ക്വാട്ടര്നറി അലോയ് ഉപയോഗിച്ച് നിര്മ്മിച്ച നാണയത്തില് ജി20 ലോഗോയുണ്ട്
