മുസ്ലീം നിയമപ്രകാരമുള്ള വിവാഹമോചന രീതിയായ തലാഖ്-ഇ-ഹസന്റെ നിയമപരമായ സാധുതയെ ഇന്ത്യൻ സുപ്രീം കോടതി ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഭർത്താവ് മൂന്ന് മാസത്തേക്ക് എല്ലാ മാസവും ഒരിക്കൽ “തലാഖ്” എന്ന് പറയുന്നത് വിവാഹമോചനത്തിന് തുല്യമാണ്. ഭർത്താവ് ഒരേ സമയം മൂന്ന് തവണ തലാഖ് എന്ന വാക്ക് പറഞ്ഞയുടനെ വിവാഹമോചനം നടപ്പിലാക്കുന്ന തൽക്ഷണ ട്രിപ്പിൾ തലാഖ്, തലാഖ്-ഇ-ബിദ്ദത്ത് എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഈ തരത്തിലുള്ള വിവാഹമോചനത്തിന് വ്യത്യാസമുണ്ട്. ഈ തൽക്ഷണ മുത്തലാഖ് സമ്പ്രദായം 2017 ൽ സുപ്രീം കോടതി നിയമവിരുദ്ധമാക്കി, തുടർന്ന് 2019 ൽ പാർലമെന്റ് പാസാക്കിയ നിയമത്തിലൂടെ ഔദ്യോഗികമായി നിരോധിച്ചു.
ഇതിനു പിന്നാലെ സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങളിൽ ദൂരവ്യാപകമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന തലാഖ്-ഇ-ഹസൻ ആധുനിക കാലത്തും നിലനിൽക്കാൻ അനുവദിക്കപ്പെട്ടതിൽ ഇന്നലെ നടന്ന ഒരു വാദത്തിനിടെ ജസ്റ്റിസുമാരായ സൂര്യകാന്ത്, ഉജ്ജൽ ഭൂയാൻ, എൻ.കെ. സിംഗ് എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ച് ആശ്ചര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു.വിവാഹിതയാണെന്ന് തൃപ്തികരമായി തെളിയിക്കാൻ കഴിയാത്തതിനാൽ കുട്ടിയെ സ്കൂളിൽ ചേർക്കാൻ കഴിയാത്തതുപോലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ അവർ നേരിട്ടു. “ആധുനിക സമൂഹത്തിൽ ഇത് എങ്ങനെയാണ് അനുവദനീയമാകുന്നത്?” തലാഖ്-ഇ-ഹസന്റെ സാധുതയെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന ഒന്നിലധികം ഹർജികൾ പരിഗണിക്കുന്നതിനിടെ കോടതി ചോദിച്ചു.
എട്ട് വര്ഷം മുമ്പ്, കോടതി തലാഖ്-എ-ബിദ്ദത്ത് (talaq-e-biddat) എന്ന തല്ക്ഷണ മുത്തലാഖ് നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചിരുന്നു.. തല്ക്ഷണം വിവാഹമോചനം അനുവദിക്കുന്ന, തലാഖ്-എ-ബിദ്ദത്തില് നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ മറ്റൊരു മുത്തലാഖ് രീതിയാണ് തലാഖ്-ഇ-ഹസന്.
തലാഖ്-ഇ-ഹസൻ പ്രകാരം വിവാഹമോചനം നേടിയ മുസ്ലീം സ്ത്രീ ബേനസീർ ഹീനയുടെ മുൻ ഭർത്താവ് നേരിട്ട് ഈ പ്രക്രിയയിൽ ഇടപെട്ടില്ല, അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിഭാഷകൻ തലാഖ് ചൊല്ലിയത് പോലുള്ള നിരവധി ഹർജികൾ കോടതി ഏകോപിപ്പിച്ചു.ഭർത്താക്കന്മാർക്ക് വേണ്ടി അഭിഭാഷകർ തലാഖ് ചൊല്ലുന്ന രീതിയെ കോടതി രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കുകയും സ്ത്രീകളുടെ അന്തസ്സ് സംരക്ഷിക്കുന്നതിന് മുഴുവൻ വിവാഹമോചന പ്രക്രിയയും നിശ്ചിത മതപരമായ നടപടിക്രമങ്ങൾക്കനുസൃതമായി നടത്തണമെന്ന് വിധിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഇസ്ലാമിൽ ഒരു സാധാരണ ആചാരമാണെന്ന് പറയുമ്പോൾ, ഭർത്താക്കന്മാർക്ക് പകരം അഭിഭാഷകർ തലാഖ് ഉച്ചരിക്കുന്ന രീതിയെ ചോദ്യം ചെയ്തുകൊണ്ട് കോടതി ചോദിച്ചു.”ഭർത്താവിന് അവളുമായി നേരിട്ട് ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നതിൽ നിന്ന് എന്താണ് തടസ്സം? വിവാഹമോചനത്തിന് പോലും അവളോട് സംസാരിക്കാൻ കഴിയാത്ത വിധം അഹങ്കാരമുള്ള ആളാണ് അയാൾ. ആധുനിക സമൂഹത്തിൽ ഇത് എങ്ങനെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ കഴിയും? ഇത് ഒരു സ്ത്രീയുടെ അന്തസ്സാണ്,” കോടതി ഈ ആചാരത്തെ വാദിച്ച അഭിഭാഷകനോട് പറഞ്ഞു.
വിവേചനപരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുന്നതിനും ഭരണഘടനാ അവകാശങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും ജുഡീഷ്യൽ ഇടപെടൽ ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന തിരിച്ചറിവോടെ, തലാഖ്-ഇ-ഹസൻ വിഷയം ഒരു വലിയ ഭരണഘടനാ ബെഞ്ചിന് റഫർ ചെയ്യുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യം സുപ്രീം കോടതി പരിഗണിക്കുകയാണ്.
