ശ്രീ മൂകാംബികാ സഹസ്ര നാമസ്‌തോത്രം

497. സര്‍വതഃ പാണിചരണാ – എല്ലായിടത്തും കൈകളും കാലുകളുമുള്ളവള്‍. കൈയും കാലും കര്‍മ്മേന്ദ്രിയങ്ങളില്‍ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്. പ്രവൃത്തിക്കുള്ള മുഖ്യമായ ഇന്ദ്രിയമാണ് കൈയ്യ്. സഞ്ചരിക്കാനുള്ള അവയവമാണ് കാല്. രണ്ടുംചേര്‍ന്നാല്‍ പ്രവര്‍ത്തനത്തിന്റെ പ്രതീകമായി. പ്രപഞ്ചത്തില്‍ നടക്കുന്ന എല്ലാ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളും നടത്തുന്നത് ദേവിയാണെന്നും എല്ലാ ചലനങ്ങളും ദേവിയുടെ ചലനങ്ങളാണെന്നും പറയാം.

498. സര്‍വതോക്ഷിശിരോമുഖാ – എല്ലായിടത്തും കണ്ണുകളും ശിരസുകളും മുഖങ്ങളും ഉള്ളവള്‍. എല്ലായിടത്തും ദേവിയുടെ കണ്ണുകളുണ്ട്. എല്ലാ ജീവികളുടെ കണ്ണുകളും ദേവിയുടെ കണ്ണുകളാണെന്നും എല്ലാ ജീവികളുടെ ശിരസ്സും മുഖവും ദേവിയുടെ ശിരസ്സും മുഖവുമാണെന്നും പറയാം.

499. സര്‍വതഃ ശ്രവണഘ്രാണാ- എല്ലായിടത്തും കാതുകളും മൂക്കുകളും ഉള്ളവള്‍. എല്ലാ ശബ്ദങ്ങളും ദേവി കേള്‍ക്കുന്നു. എല്ലാ ഗന്ധങ്ങളും ദേവി വേര്‍തിരിച്ചറിയുന്നു. എല്ലാ ജീവികളുടെ ശ്രവണേന്ദ്രിയങ്ങളും ഘ്രാണേന്ദ്രിയങ്ങളും ദേവി കാതുകളും മൂക്കുകളുമാണെന്നും പറയാം.

500. സര്‍വജ്ഞാ – എല്ലാം അറിയുന്നവള്‍.

എല്ലായിടത്തു തലയും മുഖവും കണ്ണും കാതും മൂക്കും നാക്കും ത്വക്കുമൊക്കെയുള്ള ദേവി ലോകത്തിന്റെ എല്ലാഭാഗവും കാണുന്നു. എല്ലാ സംഭവങ്ങളും അറിയുന്നു. എല്ലായിടത്തും കാലും കൈയുമുള്ള ദേവി എല്ലാ ചലനവും പ്രവൃത്തിയും നടത്തുന്നു. ദേവി അറിയാതെ ഒന്നും ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ഒന്നും ചലിക്കുന്നില്ല. ഒരു പ്രവൃത്തിയും നടക്കുന്നില്ല. എല്ലാം ദേവി അറിയുന്നു. എല്ലാം ദേവി ചെയ്യുന്നു. ഉണ്ടായിരുന്നതും ഇപ്പോഴുള്ളതും ഇനി ഉണ്ടാകാനുള്ളതുമായ എല്ലാ വസ്തുതകളും ദേവി അറിയുന്നു. നാം ചിലരെയൊക്കെ സര്‍വജ്ഞരെന്നു പറയാറുണ്ടെങ്കിലും അവരാരും എല്ലാം അറിയുന്നവരല്ല. നമ്മെക്കാള്‍ കൂടുതല്‍ അറിവുള്ളവര്‍ എന്നേ പറയാനാകൂ.

501. സര്‍വസാക്ഷിണീ – എല്ലാത്തിനും സാക്ഷി ആയവള്‍. സാക്ഷി എന്ന പദത്തിനു കണ്ടറിയുന്നവള്‍ എന്നാണ് അര്‍ത്ഥം. സാധാരണ പ്രയോഗത്തില്‍ നേരിട്ടറിയുന്നവള്‍ എന്നു വ്യാഖ്യാനിക്കാം. കേട്ടോ തൊട്ടോ രുചിച്ചോ മണത്തോ അറിയുന്നവളും സാക്ഷിയാണ്. ലോകത്തിന്റെ എല്ലാഭാഗത്തും കണ്ണും കാതും മൂക്കും നാക്കും ത്വക്കും കൈയും കാലുമൊക്കെ ദേവിക്കുണ്ടെന്നു മുന്‍നാമങ്ങളില്‍ പറഞ്ഞു. ദേവി സര്‍വജ്ഞയാണെന്നും പറഞ്ഞു. അങ്ങനെയുള്ള ദേവി സര്‍വസാക്ഷിണിയാണ്.

സൂര്യന്‍, സോമന്‍, യമന്‍, കാലം, പഞ്ചഭൂതങ്ങള്‍ എന്നീ അഞ്ചു ദേവശക്തികള്‍ ജീവികളുടെയും വസ്തുക്കളുടെയും ഉള്ളിലും പുറത്തും ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ വികാരങ്ങളും അറിയുന്നവയാകയാല്‍ അവയെ കര്‍മ്മസാക്ഷികള്‍ എന്നു പറയുന്നു. കര്‍മ്മസാക്ഷികളായി വര്‍ത്തിക്കുന്നതു ദേവിയാണ്. അതിനാല്‍ ദേവിക്കു കര്‍മ്മസാക്ഷിണി എന്നു നാമം.

… തുടരും