വായുരനിലമമൃതമ ഥേദം ഭസ്മാന്തം ശരീരം ഓം ക്രതോ സ്മര കൃതം സ്മര ക്രതോ സ്മര കൃതം സ്മര (ശ്ലോകം 17) (വായു മരണമില്ലാത്ത വായുവായി തീരട്ടെ. സ്ഥൂലമായ...

പൂഷന്നേകര്‍ഷേ യമ സൂര്യ പ്രാജാപത്യ വൂഹ രശ്മീന്‍ സമൂഹ തേജോ യത്തേ രൂപം കല്യാണതമം തത്തേ പശ്യാമി യോസാവസൗ പുരുഷഃ സോ ളഹമസ്മി (ശ്ലോകം 16) (അല്ലയോ...

അടുത്ത നാല് ശ്ലോകങ്ങള്‍ വളരെ വളരെ ഗഹനങ്ങളാണ്. സൃഷ്ടിയുടെ തുടക്കവും ഒടുക്കവും, കാലത്തിന്റെ മൂന്ന് ലോകങ്ങളില്‍കൂടി നടക്കുന്നതാണ് അവയുടെ പശ്ചാത്തലം. എന്നാല്‍ ആ ഗഹനതകളെ വളരെ ലളിതമായാണ്...

പരസരപര പൂരകങ്ങളാകുന്ന സ്ത്രീപുരുഷമറ്റൊരു രഹസ്യം കൂടിയുണ്ട്. അത് ഹൃദയത്തിന്റെ രഹസ്യമാണ്. അത് വ്യക്തമായി അറിയണമെങ്കില്‍ ആദ്യം പ്രാണനെന്താണെന്ന് അറിയണം. പ്രാണന്‍ വായുവല്ല. അത് വായുവിനു മുന്‍പുള്ള ബോധത്തിന്റെ...

കാലമായ പ്രകൃതി, അമ്മയായും സഹോദരിയായും ഭാര്യയായും മകളായും പുരുഷന് കൂടെ നില്‍ക്കുമ്പോള്‍ അക്ഷരാര്‍ഥത്തില്‍ ഒരു കൃഷി സ്ഥലം പോലെയാണ്. ഇവിടെ അവന്‍ നടത്തുന്ന കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ഫലങ്ങളായി നാളത്തെ...

പാരമാര്‍ഥികമായ ഈശ്വരഭാവത്തിന് (പുരുഷന്) എന്നും നിലനില്പുണ്ടെങ്കിലും സ്ത്രീയെന്ന ശക്തിയില്ലെങ്കില്‍ അതിന് ഒരിക്കലും സൃഷ്ടിയെ ഈവിധം യാഥാര്‍ത്ഥ്യമാക്കുവാന്‍ കഴിയില്ല. (കാരണം സൃഷ്ടിയെ ഉണ്ടാക്കുവാനുള്ള തന്റെ കഴിവിനെയാണല്ലോ അദ്ദേഹം സ്ത്രീയായി...

ഈശ്വരനിലുള്ള രണ്ട് സത്തകളാണല്ലോ ഇച്ഛാശക്തിയും സാക്ഷാത്കാരശക്തിയും. പാരമാര്‍ത്ഥികസത്തയായ അച്ഛനില്‍നിന്ന് ഇച്ഛാരൂപത്തിലുള്ള ബീജത്തെ കൈകൊണ്ട് അവിടത്തെ സാക്ഷാത്കാരശക്തിയായ അമ്മ, വ്യാവഹാരികസത്തയായ ഈ പ്രകൃതിയായി പരിണമിക്കുകയായിരുന്നു. കാലാതീതനായ പുരുഷനെ ഒരു...

സംഭൂതിം ച വിനാശം ച യസ്തദ് വേദോഭയം സഹ വിനാശേന മൃത്യും തീര്‍ത്വാ സംഭൂത്യാമൃതമശ്‌നുതേ (സംഭവിച്ചതിനെയും നാശം ഉള്ളതിനെയും രണ്ടിനെയും യാതൊരുവന്‍ ഒന്നിച്ച് അറിയുന്നുവോ അവന്‍ നാശം...

അന്ധം തമഃ പ്രവിശന്തി യേ സംഭൂതിമുപാസതേ തതോ ഭൂയ ഇവ തേ തമോ യ ഉ സംഭൂത്യാം രതാഃ (ശ്ലോകം 12) (ഏവര്‍ ഉത്പത്തി ഇല്ലാത്തതിനെ സേവിക്കുന്നുവോ...

വിദ്യാം ചവിദ്യാം ച യ സ്തദ് വേദോഭയം സഹ അവിദ്യയാ മൃത്യും തീര്‍ത്വാ വിദ്യയാമൃതമശ്‌നുതേ (ശ്ലോകം 11) (യാവനൊരുത്തന്‍ വിദ്യയേയും അവിദ്യയേയും അത് രണ്ടിനേയും ഒന്നിച്ച് അറിയുന്നുവോ...

അന്യദേവാഹൂര്‍വിദ്യയാ അന്യദാഹുരവിദ്യയാ ഇതി ശുശ്രമ ധീരാണാം യേ നസ്തത് വിചചക്ഷിരേ (ശ്ലോകം 10) വിദ്യകൊണ്ടുള്ള (ഫലം), വേറെതന്നെയാണ് (എന്ന്), പറയുന്നു, അവിദ്യകൊണ്ടുള്ള (ഫലം), വേറെതന്നെയാണ് (എന്ന്), പറയുന്നു,...

അന്ധം തമഃ പ്രവിശന്തി യേ വിദ്യാമുപാസതേ തതോ ഭൂയ ഇവ തേ തമോ യ ഉ വിദ്യായാം രതാഃ (ശ്ലോകം 9) (ഏവര്‍ അവിദ്യയെ ഉപാസിക്കുന്നുവോ അവര്‍...

ഈ ലോകമാകുന്ന താമരയുടെ മൂലസ്ഥാനം നോക്കുക. അത് പരമപുരുഷന്റെ നാഭിയിലാണ് നില്‍ക്കുന്നത്. സൃഷ്ടിയിലെ മഹാരഹസ്യത്തെയാണ് ഇത് വെളിവാക്കുന്നത്. ഈ ലോകത്തിന് ഒരു കാലത്തുമില്ലാതിരുന്ന സ്വതന്ത്രമായ അസ്ഥിത്വത്തെയാണ് ഈ...

ശരീരത്തിലുള്ള യോഗശക്തി ഉണര്‍ന്ന അവസ്ഥയിലാണ് ഭഗവാന്‍ ശിവനെ താപസന്മാര്‍ ദര്‍ശിച്ചത്. അതുകൊണ്ടാണ് ആ മഹായോഗിയുടെ കഴുത്തിലും കരങ്ങളിലുമെല്ലാം നാഗങ്ങള്‍ ചുറ്റി നില്ക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഫണം വിടര്‍ത്തിയ വലിയ...

സര്‍വസാക്ഷിയും സങ്കല്പശക്തി കൊണ്ട് മഹാകവിയുമാണെന്ന് പറയുമ്പോള്‍, പൂര്‍ണമായ ആ മാതൃകയ്ക്ക് ഒരു മനുഷ്യന്റെ രൂപവുമായി സാദൃശ്യമുണ്ടായിരുന്നു, എന്നതിന്റെ സ്ഥിരീകരണമാണ് നടക്കുന്നത്. എന്തെന്നാല്‍ ഈ പ്രപഞ്ചം രൂപം നല്‍കിയതില്‍...

ഏതൊരു സൃഷ്ടിയുടെയും ആദ്യം ഉണ്ടാകുന്നത് സങ്കല്‍പ്പമാണ്. തുടര്‍ന്ന് ആ സങ്കല്‍പ്പത്തെ യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തിന്റെ തലത്തില്‍ വ്യക്തമാക്കുന്നതാണ് അടുത്ത ഘട്ടം. അഥവാ അതിന്റെ ജ്ഞാനാവസ്ഥ. ഇത് സങ്കല്പത്തിന്റെ ജ്ഞാനരൂപമാണ്. അവിടെയാണ്...

സ പര്യാഗാച്ഛുക്രമകായമവ്രണം അസ്‌നാവിരം ശുദ്ധമപാപവിദ്ധം കവിര്‍മനീഷീ പരിഭൂഃ സ്വയംഭൂര്യാഥാ തഥ്യതോളര്‍ത്ഥാന്‍ വ്യദധാച്ഛാശ്വതീഭ്യഃ സമാഭ്യഃ (ശ്ലോകം 8) (ആ ചുറ്റും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതും, പ്രകാശിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും, ശരീരം ഇല്ലാത്തതും, വ്രണം ഇല്ലാത്തതും,...

യസ്മിന്‍ സര്‍വാണി ഭൂതാനി ആത്മവാഭൂദ് വിജാനതഃ തത്ര കോ മോഹഃ കഃ ശോക ഏകത്വമനുപശ്യതഃ (ശ്ലോകം 7) (ഏതൊരു തത്ത്വമറിയുന്ന ജ്ഞാനിക്ക് എല്ലാ ഭൂതങ്ങളും ആത്മാവായി തന്നെ...

തദേജതി തന്നൈജതി തദ്ദുരെ തദ്വന്തികേ തദന്തരസ്യ സര്‍വസ്യ തദു സര്‍വ്വസ്യാസ്യ ബാഹ്യതഃ (അത് ചലിക്കുന്നു, അത് ചലിക്കുന്നില്ല, അത് ദൂരത്താകുന്നു അത് അടുത്തുമാകുന്നു, അത് എല്ലാത്തിന്റെയും ഉള്ളിലുണ്ട്,...

യസ്തു സര്‍വാണി ഭൂതാനി ആത്മന്യേവാനുപശ്യതി സര്‍വഭൂതേഷു ചാത്മാനം തതോ ന വിജുഗുപ്‌സതേ (ശ്ലോകം 6) (യാതൊരുത്തനാകട്ടെ എല്ലാ ഭൂതങ്ങളെയും ആത്മാവില്‍തന്നെ കാണുന്നു. എല്ലാ ഭൂതങ്ങളിലും ആത്മാവിനെയും കാണുന്നു....

  അനേജദേകം മനസോ ജവീയോ നൈനദ്ദേവാ ആപ്‌നുവന്‍ പൂര്‍വ്വമര്‍ഷത് തദ്ധാവതോളന്യാനത്യേതി തിഷ്ഠത് തസ്മിന്നപോ മാതരിശ്വാ ദധാതി (ഇളകാത്തതും ഏകവും മനസ്സിനേക്കാള്‍ വേഗതയുള്ളതുമാകുന്നു. മുന്‍പ് പോകുന്ന ഇതിനെ ദേവന്മാര്‍...

'അസുര്യാ നാമ തേ ലോകാ അന്ധേന തമസാവ്രതാഃ താം പ്രത്യാഭിഗച്ഛന്തി യേ കേ ചാത്മഹനോ ജനാഃ' (അസുരസംബന്ധികളെന്ന് പ്രസിദ്ധങ്ങളായ ആ ലോകങ്ങള്‍, കൂരിരുട്ടിനാല്‍ മൂടപ്പെട്ടതാകുന്നു. ഏതെല്ലാം ജനങ്ങള്‍...

കര്‍മ്മങ്ങള്‍ സാക്ഷീഭാവത്തോടെയാണ് ചെയ്യുന്നതെങ്കില്‍ അവ സ്വാര്‍ത്ഥരഹിതങ്ങളും ശ്രേഷ്ഠവുമാകുമെന്നും, അത് ഒരിക്കലും നിങ്ങളെ ബന്ധിക്കുകയില്ലെന്നും ഗീതയില്‍ ഭഗവാന്‍ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെ സ്വാഭാവികമായും ഒരു ചോദ്യം ഉണ്ടാകുന്നു. എന്താണ് കര്‍മ്മത്തില്‍...

മനസ്സ് ആഗ്രഹങ്ങളെ കൊണ്ടുവരുമ്പോള്‍, 'ആരുടെയാണ് ഈ ധനം?' എന്ന മാന്ത്രികമായ ചിന്തയെ സ്വീകരിക്കുക. ഈ വാക്കുകള്‍ സ്വഭാവേന ഒരു ചോദ്യമാണ്. എന്നാല്‍ 'ഈശാ..വാസ്യമിദം..സര്‍വ്വം' എന്ന ദര്‍ശനത്തിന്റെ നിലയിലേക്ക്...

മൂന്ന് ലോകങ്ങളും വ്യക്തമായി ശാന്തിപാഠത്തില്‍ കാണുവാന്‍ കഴിയും. അവിടെ ചിലന്തിവലയായി പറയപ്പെട്ട ലോകസത്തയാണ് ആധിഭൗതികം. ഇതിനെ ഈ വിധം ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുന്ന എട്ട് കാലുള്ള ചിലന്തിയാണ് ആധിദൈവികമായ പ്രപഞ്ചസത്ത....

വലയെന്ന ജ്ഞാനം ഉണ്ടായിരുന്നത് ചിലന്തിയിലാണ്. അതനുസരിച്ച് വലയെ രൂപപ്പെടുത്തിയെടുക്കുന്നതും ചിലന്തിയാണ.് എല്ലാ കുറവുകളും നികത്തി ആ വലയെ നിലനിര്‍ത്തുന്നതും ചിലന്തി തന്നെ. ഒടുവില്‍ വലയെ ഉപേക്ഷിച്ച്, ഇതിനെയെല്ലാം...

നാം ഏറെ തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെട്ടതാണ് ശാന്തി പാഠങ്ങള്‍ക്ക് ഒടുവില്‍ ചൊല്ലാറുള്ള മൂന്ന് ലോകങ്ങള്‍ക്കുമുള്ള ശാന്തികള്‍. അവ ബാഹ്യമായ അര്‍ത്ഥത്തില്‍ മാത്രമാണ് വേറെ വേറെ ലോകങ്ങളാകുന്നത്. യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ ഇത് മൂന്നും...

(ശാന്തിപാഠം) ഉപനിഷത്പഠനം ആരംഭിക്കുന്നത് ശാന്തിപാഠത്തോടെയാണ്. ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ഒരു കാര്യം, നാം കരുതുന്നതുപോലെ ശാന്തി പാഠങ്ങളൊന്നും ശിഷ്യനെ കൊണ്ട് ചൊല്ലിക്കാന്‍ മാത്രം ഉദ്ദേശിച്ചുള്ളതല്ല, അതില്‍ പഠിക്കാന്‍ പോകുന്ന...

ഉപ, നി എന്നീ രണ്ട് ഉപസര്‍ഗങ്ങളോടു കൂടിയ സദ് ധാതുവില്‍നിന്നാണ് ഉപനിഷത്ത് എന്ന ശബ്ദം ഉണ്ടാകുന്നത്. സദ് ധാതുവിന് പ്രാപിക്കല്‍, നശിപ്പിക്കല്‍, ക്ഷീണിപ്പിക്കല്‍ എന്നീ മൂന്ന് അര്‍ത്ഥങ്ങളാണുള്ളത്....

വേദവ്യാസന്‍ വെളിപ്പെട്ടുകിട്ടിയ ആദി ജ്ഞാനത്തെ നാലായി പകുത്തു. അതാണ് വേദങ്ങളായത്. അദ്ദേഹം ആ നാല് വേദങ്ങളെയും തന്റെ നാല് ശിഷ്യന്‍മാര്‍ക്കായി ഉപദേശിച്ച് കൊടുത്തു. പൈലന് ഋഗ്വേദവും, വൈശമ്പായനന്...