കേരളത്തിലെ ഗ്രാമസഭകള് പലപ്പോഴും വെറും ‘ഒപ്പുശേഖരണ’ പരിപാടികളായി മാറുന്നു എന്ന വിമര്ശനം ശക്തമാണ്. ഗുണഭോക്താക്കളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ഒരു ചടങ്ങ് എന്നതിലുപരി, ഗ്രാമത്തിന്റെ വികസനം ചര്ച്ച ചെയ്യുന്ന യഥാര്ത്ഥ ജനകീയ വേദിയായി ഗ്രാമസഭകളെ മാറ്റാന് താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങള് ശ്രദ്ധിക്കാവുന്നതാണ്:
1. മുന്കൂട്ടിയുള്ള ആസൂത്രണം
വിവരങ്ങള് ജനങ്ങളിലേക്ക്: ഗ്രാമസഭയ്ക്ക് 7-10 ദിവസം മുന്പ് തന്നെ അജണ്ടയും, ചര്ച്ച ചെയ്യേണ്ട പ്രധാന വിഷയങ്ങളും ജനങ്ങളിലെത്തിക്കണം. വാട്സാപ്പ് ഗ്രൂപ്പുകള്, മൈക്ക് അനൗണ്സ്മെന്റ് എന്നിവ ഉപയോഗിക്കാം.
വികസന റിപ്പോര്ട്ട്: കഴിഞ്ഞ ഗ്രാമസഭയില് എടുത്ത തീരുമാനങ്ങളില് എത്രയെണ്ണം നടപ്പിലാക്കി എന്നതിന്റെ റിപ്പോര്ട്ട് മുന്കൂട്ടി പ്രസിദ്ധീകരിക്കണം.
2. സമയം മാറ്റുക
സൗകര്യപ്രദമായ സമയം: മിക്കപ്പോഴും പ്രവൃത്തിദിവസങ്ങളില് പകല് സമയത്താണ് ഗ്രാമസഭകള് നടക്കുന്നത്. ഇത് ഉദ്യോഗസ്ഥര്ക്കും തൊഴിലാളികള്ക്കും പങ്കെടുക്കാന് തടസ്സമാകുന്നു. അവധി ദിവസങ്ങളിലോ വൈകുന്നേരങ്ങളിലോ നടത്തുന്നത് പങ്കാളിത്തം വര്ദ്ധിപ്പിക്കും.
3. സെക്ടറല് ഗ്രൂപ്പുകളായുള്ള ചര്ച്ചകള്
എല്ലാവരും കൂടി ഒരിടത്തിരുന്ന് പ്രസംഗം കേള്ക്കുന്നതിന് പകരം, സഭയെ ചെറിയ ഗ്രൂപ്പുകളായി തിരിക്കണം.
* കാര്ഷികം
* ആരോഗ്യം/ശുചിത്വം
* വിദ്യാഭ്യാസം
* അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം
ഓരോ ഗ്രൂപ്പും അവരുടെ മേഖലയിലെ പ്രശ്നങ്ങള് ചര്ച്ച ചെയ്ത് മുന്ഗണനാക്രമം നിശ്ചയിക്കണം. ഇത് ഓരോ വ്യക്തിക്കും സംസാരിക്കാന് അവസരം നല്കും.
4. ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കല്
വാര്ഡ് മെമ്പര്ക്ക് പുറമെ കൃഷി, ആരോഗ്യം, കെ.എസ്.ഇ.ബി തുടങ്ങിയ വകുപ്പുകളിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥര് നിര്ബന്ധമായും പങ്കെടുക്കുകയും ജനങ്ങളുടെ സംശയങ്ങള്ക്ക് മറുപടി നല്കുകയും വേണം.
5. യുവാക്കളെയും വിദഗ്ധരെയും ആകര്ഷിക്കുക
ഗ്രാമസഭകള് വെറും സങ്കടം പറയല് വേദികളാകാതെ പുതിയ ആശയങ്ങള് ചര്ച്ച ചെയ്യുന്ന ഇടമാകണം. ഗ്രാമത്തിലെ റിട്ടയര് ചെയ്ത ഉദ്യോഗസ്ഥര്, സാങ്കേതിക വിദഗ്ധര്, യുവാക്കള് എന്നിവരെ വികസന ചര്ച്ചകളില് സജീവമാക്കണം.
6. സുതാര്യതയും ഡിജിറ്റലൈസേഷനും
ഗ്രാമസഭയിലെ തീരുമാനങ്ങള് മിനിറ്റ്സില് രേഖപ്പെടുത്തുകയും അത് ഡിജിറ്റല് ബോര്ഡുകളിലോ സോഷ്യല് മീഡിയയിലോ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും വേണം.
ഗ്രാമസഭയില് ഉയര്ന്നുവന്ന പരാതികളുടെ ‘സ്റ്റാറ്റസ്’ ട്രാക്ക് ചെയ്യാന് ഓണ്ലൈന് സംവിധാനം ഒരുക്കാം.
7.അയല്ക്കൂട്ടങ്ങളുടെ ശാക്തീകരണം
ഗ്രാമസഭയ്ക്ക് മുന്നോടിയായി അയല്ക്കൂട്ടങ്ങളില് ചര്ച്ചകള് നടക്കണം. അവിടെ നിന്നുള്ള ക്രോഡീകരിച്ച നിര്ദ്ദേശങ്ങള് ഗ്രാമസഭയില് അവതരിപ്പിക്കുന്നത് സമയം ലാഭിക്കാനും ചര്ച്ചകള്ക്ക് കൃത്യത നല്കാനും സഹായിക്കും.
യഥാര്ത്ഥത്തില് ഗ്രാമസഭകള് എന്നത് ഒരു ‘ജനകീയ പാര്ലമെന്റ്’ ആണ്. അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബോധവാനായ ഒരു പൗരസമൂഹം ഉണ്ടെങ്കില് മാത്രമേ ഇത്തരം മാറ്റങ്ങള് പ്രായോഗികമാക്കാന് കഴിയൂ.
ജന്മഭൂമി ഓണ്ലൈന്