ന്യൂദൽഹി: ക്രിമിനൽ കേസുകളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രധാനപ്പെട്ടതും സെൻസിറ്റീവുമായ കേസുകളിൽ ദൈനംദിന വിചാരണ ഉറപ്പാക്കണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഹൈക്കോടതികളോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. നിലവിലുള്ള സാമൂഹിക, രാഷ്ട്രീയ, ഭരണപരമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഇത് അനിവാര്യമാണെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
മൂന്ന് പതിറ്റാണ്ടു മുമ്പ് പതിവ് ദൈനംദിന വിചാരണയായിരുന്നുവെന്ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ.ബി. പർദിവാല, കെ.വി. വിശ്വനാഥൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ച് പറഞ്ഞു. വിചാരണയിൽ സാക്ഷികളുടെ വിസ്താരം ആരംഭിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, അഭിഭാഷകരുടെ സൗകര്യം കണക്കിലെടുത്ത് ബന്ധപ്പെട്ട കോടതി നടപടികൾ മാറ്റിവയ്ക്കരുതെന്ന് പറഞ്ഞു, ഇത് ഇപ്പോൾ സാധാരണമായിമാറി.
‘വേഗത്തിലുള്ള വിചാരണ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് ഊന്നിപ്പറഞ്ഞ ബെഞ്ച്, സെപ്തംബർ 22 ലെ ഉത്തരവിൽ പറഞ്ഞു, നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയിലെ കാലതാമസത്തിന് കാരണമാകുന്ന പ്രധാന ഘടകങ്ങളിലൊന്ന് തുടർച്ചയായ ക്രിമിനൽ വിചാരണകളുടെ അഭാവമാണ്. ഇത് കേസുകൾ മാസങ്ങളോ വർഷങ്ങളോ ഫലപ്രദമായി വ്യാപിക്കുന്നു.
ഓരോ ജില്ലാ ജുഡീഷ്യൽ അതോറിറ്റിക്കും ഇതുസംബന്ധിച്ച് സർക്കുലർ പുറപ്പെടുവിക്കാൻ ഹൈക്കോടതികളോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. അഭിഭാഷകർ, അവരുടെ കുടുംബങ്ങളിൽ ദുഃഖാചരണ സാഹചര്യം ഉണ്ടായാലേ വിചാരണ മാറ്റിവയ്ക്കാവൂ എന്ന് സുപ്രീം കോടതി പറഞ്ഞു. പ്രതികളും അവരുടെ അഭിഭാഷകരും ഒത്തുകളിയിലൂടെ നടപടികൾ വൈകിപ്പിച്ചാൽ, വിചാരണക്കോടതിക്ക് പ്രതിയുടെ ജാമ്യം റദ്ദാക്കാൻ നോട്ടീസ് അയയ്ക്കാമെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു. അഭിഭാഷകനാണ് കാലതാമസത്തിന് കാരണക്കാരനെങ്കിൽ, വിചാരണ കോടതിക്ക് ഒരു അമിക്കസ് ക്യൂറിയെ നിയമിക്കാമെന്നും കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു.
വിചാരണ നടപടികൾ മാറ്റിവയ്ക്കാനോ മാറ്റിവയ്ക്കാനോ ഉള്ള വിചാരണക്കോടതി ജഡ്ജിയുടെ വിവേചനാധികാരം സുപ്രീം കോടതി അംഗീകരിച്ചെങ്കിലും, ‘സാക്ഷികളുടെ വിസ്താരം ആരംഭിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, ബന്ധപ്പെട്ട കോടതി ഹാജരായ എല്ലാ സാക്ഷികളെയും വിസ്തരിക്കുന്നതുവരെ ദിവസേന വിചാരണ തുടരണമെന്നാണ് നിയമപരമായ നിലപാട്’ എന്ന് സുപ്രീം കോടതി പറയുന്നു.
