ലഹരിമരുന്ന് ഉപയോഗം ഭാരതത്തില് വര്ദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഒരു പ്രധാന സാമൂഹിക-ആരോഗ്യ പ്രശ്നമാണ്. യുവാക്കള്ക്കിടയില് ലഹരി ഉപയോഗം വര്ദ്ധിക്കുന്നത് കുടുംബങ്ങള്, സമൂഹങ്ങള്, രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക-സാമൂഹിക സ്ഥിരത എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്നു. 2019-ലെ ഒരു ദേശീയ സര്വേ പ്രകാരം, ഭാരതത്തില് ഏകദേശം 5.7 കോടി ആളുകള് കഞ്ചാവും വേദനാസംഹാരികളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടെന്നും 72 ലക്ഷം പേര്ക്ക് ഓപ്പിയോയിഡ് ആസക്തിക്ക് ചികിത്സ ആവശ്യമാണെന്നും കണ്ടെത്തി. ഈ സാഹചര്യത്തില്, ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകളുടെ പ്രാധാന്യം വളരെ വലുതാണ്.
ബോധവത്കരണം
ലഹരിമരുന്നിന്റെ ദൂഷ്യഫലങ്ങളെക്കുറിച്ച് ജനങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ച് യുവാക്കളെ ബോധവത്കരിക്കുകയാണ് ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകളുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലും പൊതുസമൂഹത്തിലും നടത്തുന്ന ബോധവത്കരണ പരിപാടികള് വഴി, ലഹരി ഉപയോഗം ആരോഗ്യത്തിനും സാമൂഹിക ജീവിതത്തിനും ഉണ്ടാക്കുന്ന നാശനഷ്ടങ്ങളെക്കുറിച്ച് അവബോധം സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തില്, ‘നോ ടു ഡ്രഗ്സ്’ പോലുള്ള കാമ്പയിനുകള് വിദ്യാര്ത്ഥികള്ക്കിടയില് ലഹരി വിരുദ്ധ സന്ദേശങ്ങള് പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതില് വിജയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പ്രതിരോധം
യുവാക്കളെ ലഹരി ഉപയോഗത്തിലേക്ക് ആകര്ഷിക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങള് തടയുന്നതിന് കാമ്പയിനുകള് സഹായിക്കുന്നു. സ്കൂളുകളിലും കോളേജുകളിലും നടത്തുന്ന റാലികള്, സെമിനാറുകള്, വര്ക്ക്ഷോപ്പുകള് എന്നിവ വഴി വിദ്യാര്ത്ഥികള്ക്ക് ലഹരി ഉപയോഗത്തിന്റെ അപകടങ്ങളെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കാനും ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതശൈലി സ്വീകരിക്കാനും പ്രേരണ നല്കുന്നു.
സാമൂഹിക പങ്കാളിത്തം
ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകള് സമൂഹത്തിന്റെ വിവിധ തലങ്ങളില് ഒരുമിച്ച് പ്രവര്ത്തിക്കാന് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. സര്ക്കാര്, എന്ജിഒകള്, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങള്, മാധ്യമങ്ങള്, റസിഡന്റ്സ് അസോസിയേഷനുകള് എന്നിവയെല്ലാം ഒരുമിച്ച് പ്രവര്ത്തിക്കുമ്പോള്, ലഹരി മുക്തമായ ഒരു സമൂഹം സൃഷ്ടിക്കാന് സാധിക്കും. ഉദാഹരണത്തിന്, കേരളത്തില് ‘എന്റെ കുടുംബം ഒരു ലഹരി രഹിത കുടുംബം’ എന്ന പദ്ധതിയിലൂടെ റസിഡന്റ്സ് അസോസിയേഷനുകള്ക്ക് അവാര്ഡുകള് നല്കി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
നിയമ നിര്വ്വഹണത്തിനുള്ള പിന്തുണ
ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകള് നിയമനിര്വ്വഹണ ഏജന്സികളുമായി ചേര്ന്ന് പ്രവര്ത്തിക്കുന്നു. ഓപ്പറേഷന് ഡി-ഹണ്ട് പോലുള്ള പദ്ധതികള് വഴി കേരള പോലീസും എക്സൈസ് വകുപ്പും ലഹരിമരുന്ന് വിതരണ ശൃംഖലകള്ക്കെതിരെ ശക്തമായ നടപടികള് സ്വീകരിക്കുന്നു. 2025 ജൂണ് 10-16 തീയതികളില് 13,700-ലധികം ആളുകളെ പരിശോധിക്കുകയും 769 പേരെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
ലഹരി ഉപയോഗത്തിനുള്ള പരിഹാരങ്ങള് വിദ്യാഭ്യാസവും ബോധവത്കരണവും
സ്കൂള്, കോളജ് തലങ്ങളില് ലഹരിവിരുദ്ധ വിദ്യാഭ്യാസം പാഠ്യപദ്ധതിയുടെ ഭാഗമാക്കണം. 2026-ഓടെ സിബിഎസ്ഇ, സംസ്ഥാന സിലബസുകളില് ലഹരി ബോധവത്കരണ മൊഡ്യൂളുകള് ഉള്പ്പെടുത്തണമെന്ന് നിര്ദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
‘നശാ മുക്ത് ഭാരത് അഭിയാന്’ പോലുള്ള ദേശീയ പദ്ധതികള് 372 ജില്ലകളില് ബോധവത്കരണ പരിപാടികള് നടപ്പാക്കുന്നു, ഇതുവഴി 3.12 കോടി യുവാക്കളിലേക്കും 2.06 കോടി സ്ത്രീകളിലേക്കും സന്ദേശം എത്തിച്ചു.
പുനരധിവാസവും ചികിത്സയും
ഭാരതത്തില് 400-ലധികം ഇന്റഗ്രേറ്റഡ് റീഹാബിലിറ്റേഷന് സെന്ററുകള് (കഞഇഅ) പ്രവര്ത്തിക്കുന്നുണ്ട്, എന്നാല് ഇവയില് 30 ശതമാനം മാത്രമാണ് പൂര്ണ്ണ ശേഷിയില് പ്രവര്ത്തിക്കുന്നത്. ഈ കേന്ദ്രങ്ങളില് സൈക്യാട്രിസ്റ്റുകള്, കൗണ്സലര്മാര്, മറ്റ് വിദഗ്ധര് എന്നിവരുടെ സേവനം വര്ദ്ധിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാനസികാരോഗ്യ സേവനങ്ങള് വിപുലീകരിക്കുകയും ലഹരി ആസക്തിയുള്ളവര്ക്ക് സൗജന്യ ചികിത്സ ഉറപ്പാക്കുകയും വേണം.
നിയമനിര്വഹണം
ലഹരിമരുന്ന് വിതരണ ശൃംഖലകള്ക്കെതിരെ ശക്തമായ നടപടികള് ആവശ്യമാണ്. നര്ക്കോട്ടിക്സ് കണ്ട്രോള് ബ്യൂറോ (എന്സിബി) 2019 മുതല് മയക്കുമരുന്ന് പിടിച്ചെടുക്കലില് 25 ശതമാനം വര്ദ്ധനവ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഡാര്ക്ക്നെറ്റ് വഴിയുള്ള ലഹരിമരുന്ന് വ്യാപാരം തടയാന് എഐ അധിഷ്ഠിത നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങള്, ബ്ലോക് ചെയിന് ട്രാക്കിങ് സംവിധാനങ്ങള് എന്നിവ നടപ്പാക്കണം.
സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പരിഹാരങ്ങള്
തൊഴിലില്ലായ്മ, ദാരിദ്ര്യം, മാനസിക സമ്മര്ദ്ദം എന്നിവ ലഹരി ഉപയോഗത്തിന് കാരണമാകുന്നു. യുവാക്കള്ക്ക് തൊഴില് അവസരങ്ങള് സൃഷ്ടിക്കുക, മാനസികാരോഗ്യ പിന്തുണ നല്കുക എന്നിവ വഴി ലഹരി ഉപയോഗം കുറയ്ക്കാം.
കമ്മ്യൂണിറ്റി അധിഷ്ഠിത പിയര്-ലെഡ് ഇന്റര്വെന്ഷനുകള് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക, ഇത് യുവാക്കളെ ലഹരി ഉപയോഗത്തില് നിന്ന് അകറ്റാന് സഹായിക്കും.
നിയന്ത്രിത വിതരണ ശൃംഖല
ട്രാമഡോള്, കോഡൈന് പോലുള്ള പ്രിസ്ക്രിപ്ഷന് മരുന്നുകളുടെ ദുരുപയോഗം തടയാന് ഫാര്മസി നിരീക്ഷണം ശക്തമാക്കണം. 2023-ലെ ഒരു പരിശോധനയില് ഉത്തര്പ്രദേശിലെ 20 ശതമാനം ഫാര്മസികള് നിയമവിരുദ്ധമായി മരുന്നുകള് വിറ്റതായി കണ്ടെത്തി.
കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകള്
2025 ഏപ്രില് 1-ന് ആരംഭിച്ച ‘കേരള മോഡല്’ ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിന്, നിയമനിര്വ്വഹണം, വിദ്യാഭ്യാസം, കമ്മ്യൂണിറ്റി പങ്കാളിത്തം എന്നിവ സംയോജിപ്പിക്കുന്നു. ജൂണ് 26-ന് ആരംഭിച്ച അഞ്ചാം ഘട്ട കാമ്പയിന് 2026 ജനുവരി 30 വരെ നീണ്ടുനില്ക്കും, ഇതില് സ്കൂള്-കോളേജ് തല പരിപാടികള്, റാലികള്, ‘ലഹരി മുക്ത കുടുംബം’ പദ്ധതി എന്നിവ ഉള്പ്പെടുന്നു. കൂടാതെ, ‘നോ ടു ഡ്രഗ്സ്’ ക്ലബ്ബുകള്, വിജിലന്സ് ബ്രിഗേഡുകള്, സ്നിഫര് ഡോഗുകളുടെ ഉപയോഗം എന്നിവ ലഹരിമരുന്ന് വിതരണത്തിനെതിരെ ഫലപ്രദമാണ്.
ലഹരിവിരുദ്ധ കാമ്പയിനുകള് രാജ്യത്ത് ഒരു ലഹരി മുക്ത സമൂഹം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിന് അനിവാര്യമാണ്. വിദ്യാഭ്യാസം, പുനരധിവാസം, നിയമനിര്വ്വഹണം, സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പരിഷ്കാരങ്ങള് എന്നിവയിലൂടെ ലഹരി ഉപയോഗം ഫലപ്രദമായി കുറയ്ക്കാന് സാധിക്കും. എല്ലാവരും ഒരുമിച്ച് പ്രവര്ത്തിച്ചാല്, ‘നശാ മുക്ത് ഭാരത്’ എന്ന ലക്ഷ്യം സാക്ഷാത്കരിക്കാന് കഴിയും..












