ഭാരതമൊട്ടാകെ കലാസാംസ്കാരികരംഗങ്ങളില് ആഴമേറിയ മുദ്ര പുതിപ്പിച്ച പ്രശസ്ത ബംഗാളി സാഹിത്യകാരനായ രവീന്ദ്രനാഥ ടാഗോറിന്റെ 154-ാം ജന്മദിനമാണ് ഇന്ന്. ഗുരുദേവ്’ എന്നും ആദരപൂര്വ്വം അദ്ദേഹം സംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. കവി, തത്ത്വ ചിന്തകന്, ദൃശ്യ കലാകാരന്,കഥാകൃത്ത്, നാടക കൃത്ത്, ഗാനരചയിതാവ്, നോവലിസ്റ്റ് , സാമൂഹികപരിഷ്കര്ത്താവ് തുടങ്ങിയ നിലകളില് തന്റെ പ്രതിഭ തെളിയിക്കുകയും ബംഗാളി സാഹിത്യത്തിനും സംഗീതത്തിനും 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യത്തിലും, 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലുമായി പുതു രൂപം നല്കുകയും ചെയ്തു.
1913ല് സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബല് പുരസ്കാരം ലഭിച്ചതിലൂടെ പ്രസ്തുത പുരസ്കാരം ലഭിക്കന്ന ഏഷ്യയിലെ ആദ്യ വ്യക്തിയായി ടാഗോര്. മൂവായിരത്തോളം കവിതകളടങ്ങിയ നൂറോളം കവിതാ സമാഹാരങ്ങള്, രണ്ടായിരത്തി മുന്നൂറോളം ഗാനങ്ങള്, അന്പത് നാടകങ്ങള്, കലാഗ്രന്ഥങ്ങള്, ലേഖന സമാഹാരങ്ങള് ടാഗോറിന്റെ സാഹിത്യ സംഭാവനകള് ഇങ്ങനെ പോകുന്നു. നാടകനടനും ഗായകനും കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. 68-ാം വയസ്സില് അദ്ദേഹം ചിത്രരചന ആരംഭിച്ചു, വിനോദത്തിനു വേണ്ടി തുടങ്ങി ഏകദേശം മൂവായിരത്തോളം ചിത്രങ്ങള് രചിച്ചു. ബംഗാളിലെ മത,സാമൂഹിക,സാംസ്കാരിക രംഗങ്ങളില് പുരോഗമന പരിഷ്കരണ പ്രസ്ഥാനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വളരെയേറെ സംഭാവനകള് നല്കിയ കുടുംബമാണ് കല്ക്കത്തയിലെ ജെറാസങ്കോ ടാഗോര് കുടുംബം. രവീന്ദ്രനാഥ ടാഗോര്, അബനീന്ദ്രനാഥ ടാഗോര്, ഗഗനേന്ദ്രനാഥ ടാഗോര് എന്നിങ്ങനെ ഭാരതത്തിന്റെ കലാസാഹിത്യ രംഗത്തും , മതസാമൂഹിക പരിഷ്കരണ രംഗങ്ങളിലും വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ച നിരവധി പേര് ജെറാസങ്കോ ടാഗോര് കുടുംബത്തിലുണ്ട്.
കൊല്ക്കത്തയില് പീരലി ബ്രാഹ്മണ വംശത്തില് പിറന്ന ടാഗോര് എട്ടാമത്തെ വയസ്സില് തന്റെ ആദ്യ കവിത രചിച്ചു. പതിനാറാമത്തെ വസ്സില് ടാഗോര് ഭാനുസിംഹന് എന്ന തൂലികാനാമത്തില് ആദ്യ കവിതാസമാഹാരം പുറത്തിറക്കി. 1877ല് ചെറുകഥകളും നാടകങ്ങളും രചിച്ചു തുടങ്ങി. ചെറുപ്രായത്തില്ത്തന്നെ അത്യന്തം യാത്ര ചെയ്ത ടാഗോര് തന്റെ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ നല്ലൊരു ഭാഗം ഗൃഹത്തില് തന്നെയാണ് നടത്തിയത്. ബ്രിട്ടീഷ് നിയമങ്ങള്ക്കോ പൊതുനടപ്പിനോ ഇണങ്ങും വിധം പെരുമാറാതിരിക്കുകയും പ്രായോഗിക വാദിയും ആയിരുന്ന ടാഗോര്, ഇന്ഡ്യന് സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തെയും ഗാന്ധിയെയും പൂര്ണ്ണമായി പിന്തുണച്ചിരുന്നു. ടാഗോറിന്റെ ജീവിതം ദുരന്തപൂര്ണ്ണമായിരുന്നു. തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മിക്കവാറും എല്ലാവരേയും നഷ്ടപ്പെട്ട ടാഗോര് ബംഗാളിന്റെ അധഃപതനത്തിനും സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. ടാഗോറിന്റെ കൃതികളും അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ച വിശ്വഭാരതി സര്വ്വകലാശാലയും ഇതെല്ലാം അതിജീവിച്ചു.
ടാഗോറിന്റെ കൃതികളില് അനവധി നോവലുകള്, ചെറുകഥകള്, ഗാന സമാഹാരങ്ങള്, നൃത്ത്യനാടകങ്ങള്, രാഷ്ട്രീയവും വ്യക്തിപരവുമായ ലേഘനങ്ങള് എന്നിവ ഉള്പ്പെടുന്നു. ഇതിലെല്ലാം കണ്ടിരുന്ന താളമൊത്ത ഭാവഗാനസ്വഭാവമുള്ള വരികളും, വാമൊഴിയും, പ്രകൃതി മാഹാത്മ്യ വാദവും, തത്ത്വചിന്തയും ലോകപ്രശസ്തി നേടിയിരുന്നു. ഒരു സാംസ്കാരിക പരിഷ്കര്ത്താവായിരുന്ന ടാഗോര്, ബംഗാളി കലകളെ പൗരാണിക ഭാരതീയ കലകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതായി ഒന്നും തന്നെയില്ലന്നു വാദിച്ചു. ടാഗോറിന്റെ രണ്ട് ഗാനങ്ങള് ഇന്ഡ്യയുടെയും ബംഗ്ലാദേശിന്റെയും ദേശീയഗാനങ്ങളാണ്. ജനഗണമനയും അമാര് ഷോണാര് ബാംഗ്ലയും.
